→ من لايحضره الفقيه - جلد ۳، حدیث ۵۷۹
حدیث امام جعفر صادق (ع) در کتاب من لا يحضره الفقيه جلد ۳ کِتَابُ الْمَعِيشَة بَابُ الْبُيُوع
کتاب المعيشة · روایت شده از امام جعفر صادق عليه السلام
سند
روي عن ميسر بياع الزطي قال :
وَ قُلْتُ لِأَبِي عَبْدِ اَللَّهِ ع إِنَّا نَشْتَرِي اَلْمَتَاعَ بِنَظِرَةٍ فَيَجِيءُ اَلرَّجُلُ فَيَقُولُ بِكَمْ تَقَوَّمَ عَلَيْكَ فَأَقُولُ تُقَوَّمُ بِكَذَا وَ كَذَا فَأَبِيعُهُ بِرِبْحٍ قَالَ إِذَا بِعْتَهُ مُرَابَحَةً كَانَ لَهُ مِنَ اَلنَّظِرَةِ مِثْلُ مَا لَكَ قَالَ فَاسْتَرْجَعْتُ وَ قُلْتُ هَلَكْنَا فَقَالَ مِمَّا قُلْتُ لِأَنَّ مَا فِي اَلْأَرْضِ ثَوْباً أَبِيعُهُ مُرَابَحَةً فَيُشْتَرَى مِنِّي وَ لَوْ وُضِعْتُ مِنْ رَأْسِ اَلْمَالِ حَتَّى أَقُولَ تُقَوَّمُ بِكَذَا وَ كَذَا قَالَ فَلَمَّا رَأَى مَا شَقَّ عَلَيَّ قَالَ أَ فَلاَ أَفْتَحُ لَكَ بَاباً يَكُونُ لَكَ فِيهِ فَرَجٌ قُلْتُ بَلَى قَالَ قُلْ قَامَ عَلَيَّ بِكَذَا وَ كَذَا وَ أَبِيعُكَ بِكَذَا وَ كَذَا وَ لاَ تَقُلْ بِرِبْحٍ
ترجمه
محمد جواد غفاری, من لا یحضره الفقیه - جلد ۴ - ترجمه علی اکبر و محمد جواد غفاری و صدر بلاغی, ۲۸۹
میسّر بیّاع زطّی گوید: به امام صادق علیه السّلام عرض کردم: ما
متاع را وعدهای به مدّت میخریم و مشتری میآید و میپرسد برای تو چند تمام شده است؟ میگویم به فلان مبلغ، و به او با منفعت میفروشم. فرمود: اگر به بیع مرابحه یعنی صدی چند فروختهای باید همان مدّت را به مشتری بدهی، گوید: گفتم: إنّا للَّه و إن إلیه راجعون، هلاک شدیم، امام فرمود: از چه روی؟ عرض کردم: از این جهت که در این سرزمین لباسی نفروختهام که از من خریده باشند مگر اینکه معیّن کردم که چقدر خریدهام هر چند از رأس مال هم قیمت را کمتر تعیین کرده باشم، حضرت چون دید بر من سخت گران آمد فرمود: آیا راهی برای تو باز کنم که از این دشواری برهی؟ عرض کردم: بفرمائید، فرمود: بگو این مقدار خرج برداشته است و به این قیمت به تو میفروشم و قیمتی را خود تعیین کن و مگو که چقدر سود بردهای.
شرح: «مقصود این است که به هنگام معامله، قیمت تمامشده جنس و درصد سودی را که بر آن کشیدهای معیّن مکن. زیرا در صورت تصریح بدانها، معامله به صورت مرابحه درخواهد آمد و الا نه».
راویان