→ من لايحضره الفقيه - جلد ۴، حدیث ۵۱۳
حدیث امام جعفر صادق (ع) در کتاب من لا يحضره الفقيه جلد ۴ کِتَابُ الْوَصِيَّة بَابُ ضَمَانِ الْوَصِيِّ لِمَا يُغَيِّرُهُ عَمَّا أَوْصَى بِهِ الْمَيِّت
کتاب الوصية · روایت شده از امام جعفر صادق عليه السلام
سند
و روي محمد بن ابي عمير عن زيد النرسي عن علي بن مزيد صاحب السابري قال :
أَوْصَى إِلَيَّ رَجُلٌ بِتَرِكَتِهِ وَ أَمَرَنِي أَنْ أَحُجَّ بِهَا عَنْهُ فَنَظَرْتُ فِي ذَلِكَ فَإِذَا شَيْءٌ يَسِيرٌ لاَ يَكْفِي لِلْحَجِّ فَسَأَلْتُ أَبَا حَنِيفَةَ وَ فُقَهَاءَ أَهْلِ اَلْكُوفَةِ فَقَالُوا تَصَدَّقْ بِهَا عَنْهُ فَلَمَّا لَقِيتُ عَبْدَ اَللَّهِ بْنَ اَلْحَسَنِ فِي اَلطَّوَافِ سَأَلْتُهُ فَقُلْتُ إِنَّ رَجُلاً مِنْ مَوَالِيكُمْ مِنْ أَهْلِ اَلْكُوفَةِ مَاتَ وَ أَوْصَى بِتَرِكَتِهِ إِلَيَّ وَ أَمَرَنِي أَنْ أَحُجَّ بِهَا عَنْهُ فَنَظَرْتُ فِي ذَلِكَ فَلَمْ يَكْفِ لِلْحَجِّ فَسَأَلْتُ مَنْ عِنْدَنَا مِنَ اَلْفُقَهَاءِ فَقَالُوا تَصَدَّقْ بِهَا عَنْهُ فَتَصَدَّقْتُ بِهَا فَمَا تَقُولُ فَقَالَ لِي هَذَا جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدٍ فِي اَلْحِجْرِ فَأْتِهِ فَاسْأَلْهُ فَدَخَلْتُ اَلْحِجْرَ فَإِذَا أَبُو عَبْدِ اَللَّهِ ع تَحْتَ اَلْمِيزَابِ مُقْبِلٌ بِوَجْهِهِ إِلَى اَلْبَيْتِ يَدْعُو ثُمَّ اِلْتَفَتَ فَرَآنِي فَقَالَ مَا حَاجَتُكَ قُلْتُ رَجُلٌ مَاتَ وَ أَوْصَى بِتَرِكَتِهِ أَنْ أَحُجَّ بِهَا عَنْهُ فَنَظَرْتُ فِي ذَلِكَ فَلَمْ يَكْفِ لِلْحَجِّ فَسَأَلْتُ مَنْ عِنْدَنَا مِنَ اَلْفُقَهَاءِ فَقَالُوا تَصَدَّقْ بِهَا فَقَالَ مَا صَنَعْتَ قُلْتُ تَصَدَّقْتُ بِهَا فَقَالَ ضَمِنْتَ إِلاَّ أَنْ لاَ يَكُونَ يَبْلُغُ مَا يُحَجُّ بِهِ مِنْ مَكَّةَ فَإِنْ كَانَ لاَ يَبْلُغُ مَا يُحَجُّ بِهِ مِنْ مَكَّةَ فَلَيْسَ عَلَيْكَ ضَمَانٌ وَ إِنْ كَانَ يَبْلُغُ مَا يُحَجُّ بِهِ مِنْ مَكَّةَ فَأَنْتَ ضَامِنٌ
ترجمه
محمد جواد غفاری, من لا یحضره الفقیه - جلد ۶ - ترجمه علی اکبر و محمد جواد غفاری و صدر بلاغی, ۵۳
و محمّد بن أبی عمیر، از زید نرسیّ، از علیّ بن مزید، صاحب سابریّ روایت کرده است که گفت: مردی وصیّت کرد که ترکهاش در اختیار من قرار گیرد، و مرا مأمور ساخت تا با صرف کردن آن حجّی بنیابتش بجا آوردم، ولی چون در ترکهاش نگریستم، آن را چیز کمی یافتم که برای حجّ کفایت نمیکرد، از ابو حنیفه و فقهاء اهل کوفه در این باره سؤال کردم، ایشان گفتند: آن مال مورد وصیّت را بنیابت او صدقه ده. بعد چون عبد اللَّه بن حسن را در حال طواف دیدم، در این باره از او پرسیدم، و برای او گفتم که مردی از دوستان شما از اهل کوفه مرده
و وصیّت کرده است تا ترکهاش را در اختیار من قرار دهند، و مرا مأمور ساخته است که با صرف آن از جانب او حجّ بجا آورم، ولی چون در آن نگریستم آن را برای حجّ کافی نیافتم، و از فقهای شهرمان در این باره سؤال کردم ایشان گفتند: آن را از جانب او صدقه بده، و من آن را صدقه دادم، اکنون نظر تو چیست؟ بمن گفت: این جعفر بن محمّد است که در حجر میباشد، نزد او برو و از وی بپرس، من داخل حجر اسماعیل شده و حضرت را در آنجا دیدم که در زیر ناودان روبروی خانه نشسته و دعا میکنند، آنگاه رو بمن نموده پرسید حاجتت چیست؟ گفتم مردی فوت کرده و بمن وصیّت کرده که از ترکه او برایش حجّی بجای آورم و من نگریستم و مال را وافی برای حجّ نیافتم و از فقهائی که نزد ما هستند پرسیدم گفتند: صدقه ده. امام پرسید:تو چه کردی؟ گفتم: آن را صدقه بدادم، گفت: تو خود را ضامن او ساختهای، مگر آنکه آن ترکه برای انجام حجّ از مکّه کافی نباشد، پس اگر به اندازه انجام حجّ از مکّه نرسد ضمانی بر تو نیست، ولی اگر به اندازه انجام حجّ از مکّه برسد، تو ضامنی.
راویان