حدیث در کتاب الکافي جلد ۱ کِتَابُ الْحُجَّة بَابُ التَّفْوِيضِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ ص وَ إِلَى الْأَئِمَّةِ ع فِي أَمْرِ الدِّين
کتاب الحجة · روایت شده از امام جعفر صادق عليه السلام
سند
محمد بن يحيي عن احمد بن محمد عن محمد بن سنان عن اسحاق بن عمار عن ابي عبد الله ع قال :
إِنَّ اَللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى أَدَّبَ نَبِيَّهُ ص فَلَمَّا اِنْتَهَى بِهِ إِلَى مَا أَرَادَ قَالَ لَهُ إِنَّكَ لَعَلىََ خُلُقٍ عَظِيمٍ فَفَوَّضَ إِلَيْهِ دِينَهُ فَقَالَ وَ مََا آتََاكُمُ اَلرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ مََا نَهََاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا وَ إِنَّ اَللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ فَرَضَ اَلْفَرَائِضَ وَ لَمْ يَقْسِمْ لِلْجَدِّ شَيْئاً وَ إِنَ رَسُولَ اَللَّهِ ص أَطْعَمَهُ اَلسُّدُسَ فَأَجَازَ اَللَّهُ جَلَّ ذِكْرُهُ لَهُ ذَلِكَ وَ ذَلِكَ قَوْلُ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ هََذََا عَطََاؤُنََا فَامْنُنْ أَوْ أَمْسِكْ بِغَيْرِ حِسََابٍ
ترجمه
کمره ای, اصول کافی ترجمه کمره ای جلد ۲, ۳۲۹
امام صادق (ع) فرمود: به راستی خدا تبارک و تعالی پیغمبر خود را پرورش داد و چون به آنجا رسید که خدا خواست در باره او فرمود (۴ سوره قلم): إِنَّکَ لَعَلی خُلُقٍ عَظِیمٍ و دین خود را بدو واگذارد و فرمود (۷ سوره حشر): ما آتاکُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاکُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا» خدا فریضههای ارث را مقرر کرد به جد قسمتی نداد و رسول خدا (ص) شش یکِ مالِ میت را به او داد و خدا آن را اجازه کرد برایش و این است معنی فرموده خدا عز و جل (۴۰ سوره ص): «این است بخشش بیحساب ما، بده یا نده (اختیار با تو است) و حسابی هم نیست».
مصطفوی, اصول کافی ترجمه مصطفوی جلد ۲, ۷
امام صادق علیه السلام فرمود: خدای تبارک و تعالی پیغمبرش را تربیت نمود و چون بآنجا که خدا میخواست رسید، در باره او فرمود «تو بر خلق بزرگی استواری- ۴ سوره ۶۸-» سپس امر دینش را باو واگذاشت و فرمود «آنچه را رسول برای شما آورده بگیرید و از آنچه منعتان کرده باز ایستید- ۷ سوره ۵۹-».
خدای عز و جل سهام ارث را معین کرد و برای جد میت چیزی قرار نداد، رسول خدا صلّی اللَّه علیه و آله شش یک مال میت را طعمه و بهره او ساخت. خدای- جل ذکره- هم این را برای او اجازه کرد برای همین است که خدای عز و جل فرماید: «اینست بخشش بیحساب ما، خواهی بده و خواهی نگهدار ۴۰ سوره ۴۷-».
محمدعلی اردکانی, تحفة الأولیاء( ترجمه أصول کافی) - جلد ۱, ۸۴۷
محمد بن یحیی، از احمد بن محمد، از محمد بن سنان، از اسحاق بن عمّار، از امام جعفر صادق علیه السلام روایت کرده است که فرمود که: «خدای تبارک و تعالی، پیغمبر خود صلی الله علیه و آله را تأدیب فرمود و چون او را به منتهای آنچه میخواست رسانید، به او فرمود که: «إِنَّکَ لَعَلی خُلُقٍ عَظِیمٍ» «۱». پس دین خود را به او مفوّض فرمود و فرمود که: «وَ ما آتاکُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاکُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا». به درستی که خدای عزّوجلّ در باب میراث، فرائض و سهامی چند را واجب گردانید و از برای جد (که پدر پدر، یا پدر مادر میّت است)، چیزی را قسمت نفرمود.
به تحقیق که رسول خدا صلی الله علیه و آله شش یکِ اصل مال را به او طعمه داد و خدای جلّ ذکره آن را از برای او اجازه فرمود. و این است معنی قول خدای عزّوجلّ: «هذا عَطاؤُنا فَامْنُنْ أَوْ أَمْسِکْ بِغَیْرِ حِسابٍ» «۲»». __________________________________________________
(۱). قلم، ۴.
(۲). ص، ۳۹.