→

الکافی (ط - الاسلامیه) - جلد ۲، حدیث ۲۱۹۵

حدیث حضرت محمد (ص) در کتاب الکافي جلد ۲ کِتَابُ الْعِشْرَة‏ بَابُ التَّسْلِيمِ عَلَى أَهْلِ الْمِلَلِ‏

کتاب العشرة · روایت شده از حضرت محمد صلی الله علیه و آله

سند
ابو علي الاشعري عن محمد بن سالم عن احمد بن محمد بن ابي نصر عن عمرو بن شمر عن جابر عن ابي جعفر ع قال :

أَقْبَلَ‏ أَبُو جَهْلِ بْنُ هِشَامٍ‏ وَ مَعَهُ قَوْمٌ مِنْ‏ قُرَيْشٍ‏ فَدَخَلُوا عَلَى‏ أَبِي طَالِبٍ‏ فَقَالُوا إِنَّ اِبْنَ أَخِيكَ قَدْ آذَانَا وَ آذَى آلِهَتَنَا فَادْعُهُ وَ مُرْهُ فَلْيَكُفَّ عَنْ آلِهَتِنَا وَ نَكُفُّ عَنْ إِلَهِهِ قَالَ فَبَعَثَ‏ أَبُو طَالِبٍ‏ إِلَى‏ رَسُولِ اَللَّهِ ص‏ فَدَعَاهُ فَلَمَّا دَخَلَ‏ اَلنَّبِيُّ ص‏ لَمْ يَرَ فِي اَلْبَيْتِ إِلاَّ مُشْرِكاً فَقَالَ‏ اَلسَّلاََمُ عَلى‏ََ مَنِ اِتَّبَعَ اَلْهُدى‏ََ ثُمَّ جَلَسَ فَخَبَّرَهُ‏ أَبُو طَالِبٍ‏ بِمَا جَاءُوا لَهُ‏ فَقَالَ أَ وَ هَلْ لَهُمْ فِي كَلِمَةٍ خَيْرٍ لَهُمْ مِنْ هَذَا يَسُودُونَ بِهَا اَلْعَرَبَ‏ وَ يَطَئُونَ أَعْنَاقَهُمْ فَقَالَ أَبُو جَهْلٍ‏ نَعَمْ وَ مَا هَذِهِ اَلْكَلِمَةُ فَقَالَ تَقُولُونَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اَللَّهُ قَالَ فَوَضَعُوا أَصَابِعَهُمْ فِي آذَانِهِمْ وَ خَرَجُوا هُرَّاباً وَ هُمْ يَقُولُونَ مََا سَمِعْنََا بِهََذََا فِي اَلْمِلَّةِ اَلْآخِرَةِ إِنْ هََذََا إِلاَّ اِخْتِلاََقٌ‏ فَأَنْزَلَ اَللَّهُ تَعَالَى فِي قَوْلِهِمْ ص وَ اَلْقُرْآنِ‏ ذِي اَلذِّكْرِ إِلَى قَوْلِهِ‏ إِلاَّ اِخْتِلاََقٌ‏

ترجمه
کمره ای, اصول کافی ترجمه کمره ای جلد ۶, ۵۲۳ از جابر، از امام باقر (ع) گوید: ابو جهل بن هشام با گروهی از قریش که همراهش بودند آمدند نزد ابی طالب و گفتند: راستی برادرزاده تو ما را آزار کرده است و معبودهای ما را هم آزرده است او را بخواه و به او بفرما دست از نکوهش معبودان ما بردارد تا ما هم از معبود او دست باز داریم، فرمود: ابو طالب فرستاد نزد رسول خدا (ص) و او را خواست و چون پیغمبر واردِ آن خانه شد در آنجا جز مشرکان کسی را ندید و گفت: سلام بر هر که پیرو حق باشد، سپس نشست و ابو طالب درخواستِ قریش را به او گزارش داد و آن حضرت در پاسخ فرمود: آیا بجای این پیشنهاد کلمه بهتری را نخواهند که به وسیله آن به همه عرب آقائی کنند و همه را زیر فرمان‏ گیرند؟ ابو جهل گفت: چرا، آن کلمه چیست؟ فرمود: همه بگوئید: لا اله الَّا اللَّه‏ ، فرمود: پس همه انگشتان خود را در گوشهای خود نهادند و پای به گریز بیرون شدند و می‏گفتند: ماها در این ملّت پسین این را شنیدیم و این جز جعل و دروغ نباشد. و خدای تعالی در باره گفتار آنها این آیات را فرو فرستاد: «ص* سوگند به قرآن یاد آورنده ۱ بلکه آنها که کافرند عزّت طلب و جدائی افکنند ۲ چه بسیار نابود کردیم پیش از آنان ملتهائی را و فریاد می‏زدند در این هنگام راه چاره‏ای نیست ۳ و در شگفت بودند که یکی از آنها بیم ده آنها برآید و کافران گفتند این جادوگر و دروغگو است ۴ آیا معبودان را یک معبود ساخته است راستی که این چیز بسیار شگفت آوری است ۵ و اشراف آنها رها شدند که بروید و شکیبا باشید بر معبودان خود راستی که این مطلب خواستنی است ۶ ما در ملتهای پسین نشنیدیم چنین چیزی» تا قول خدا: «نیست این مگر جعل و دروغ ۷». مصطفوی‏, اصول کافی ترجمه مصطفوی جلد ۴, ۴۶۶ جابر از حضرت باقر علیه السلام حدیث کند که فرمود: ابو جهل بن هشام با گروهی از قریش نزد ابو طالب رفتند و گفتند: این برادرزاده‏ات ما را آزار دهد و معبودهای ما را هم بیازارد او را بخواه و دستورش بده از نکوهش معبودان ما خودداری کند تا ما هم از نکوهش معبود او خودداری کنیم، فرمود: پس ابو طالب نزد رسول خدا (ص) فرستاد و او را فرا خواند، همین که رسول خدا (ص) وارد شد در خانه جز مشرک کسی ندید پس فرمود: السَّلامُ عَلی‏ مَنِ اتَّبَعَ الْهُدی‏ (یعنی سلام بر هر کس پیروی از حق کند) و نشست، ابو طالب، از آنچه مشرکین گفته بودند آگاهش ساخت، حضرت فرمود: آیا بجای این پیشنهاد کلمه‏ای نخواهند که بدان وسیله بر عرب آقائی کنند و بر گردن همه آنها سوار شوند؟ (کنایه از این است که همه را زیر فرمان خویش در آورند) ابو جهل گفت: چرا آن کلمه چیست؟ فرمود: بگوئید: «لا اله الا اللَّه‏ » (همین که این کلام را شنیدند) انگشت‏های خود را در گوش نهاده و پا بفرار گذاردند و میگفتند: «ما در ملت پسین این را نشنیده‏ایم و این نیست جز آورده تازه و نوین» پس خدای تعالی در باره گفتار ایشان از اول سوره: ص، وَ الْقُرْآنِ ذِی الذِّکْرِ تا آیه (۸) (یعنی تا آخر آیه): إِلَّا اخْتِلاقٌ نازل فرمود. محمدعلی اردکانی, تحفة الأولیاء( ترجمه أصول کافی) - جلد ۴, ۷۲۵ ابو علی اشعری، از محمد بن سالم، از احمد بن نضر، از عمرو بن شمر، از جابر، از امام محمد باقر علیه السلام روایت کرده است که فرمود: «ابو جهل، پسر هشام، رو آورده و گروهی از قریش همراه او بودند، پس بر ابوطالب داخل شدند و گفتند که: پسر برادرت ما را رنجانید و خدایان ما را اذیّت رسانید. پس او را بطلب و به او بفرما که: از خدایان ما باز ایستد و دست بردارد، و ما از خدای او باز ایستیم». حضرت باقر علیه السلام فرمود که: «ابوطالب کسی را به خدمت رسول خدا صلی الله علیه و آله فرستاد و او را طلبید، و چون پیغمبر صلی الله علیه و آله داخل شد، در آن حجره غیر از مشرک کسی را ندید. پس فرمود که: «السَّلامُ عَلی‏ مَنِ اتَّبَعَ الْهُدی‏» «۱»؛ یعنی: «سلام و درود بر کسی که راه راست را پیروی نمود». بعد از آن، نشست و ابوطالب او را خبر داد به آنچه مشرکان به جهت آن آمده بودند. حضرت فرمود که: آیا ایشان را رغبتی هست در سخنی که از برای ایشان از این بهتر است، که به واسطه آن، عرب را مِهتَر، و بزرگِ ایشان شوند، و پا بر گردن‏های ایشان گذارند؟ ابوجهل گفت: آری، و این سخن چیست؟ فرمود: می‏گویید که: لا اله الّا اللَّه. حضرت فرمود که: «پس انگشت‏های خود را در گوش‏های خود گذاشتند و بیرون رفتند و می‏گریختند، و حال آنکه می‏گفتند که: ما این را نشنیده‏ایم، در ملّت آخر و کیش پسین نیست این، مگر دروغ به هم بافته. پس خدا در باب گفتار ایشان این را فرو فرستاده که: __________________________________________________ (۱). طه، ۴۷. «ص وَ الْقُرْآنِ ذِی الذِّکْرِ»، تا فرموده آن جناب: «إِلَّا اخْتِلاقٌ» «۱»». ( ۱).[ ص، ۲- ۷.] و آنچه طیّ ذکر آن شده از قرآن، این است که:« بَلِ الَّذینَ کَفَرُوا فی‏ عِزَّةِ وَ شِقاقٍ* کَمْ أَهْلَکْنا مَنْ قَبْلَهُمْ مِنْ قَرْنٍ فَنادَوْا وَلاتَ حینَ مَناصٍ* وَعَجِبُوا أَنْ جآءَهُمْ مُنْذِرٌ مِنْهُمْ وَقالَ الْکافِرُونَ هذا ساحِرٌ کَذَّابُ* أَجَعَلَ الْالِهَةَ الهاً واحِداً انَّ هذا لَشَیْئٌ عُجابٌ* وَانْطَلَقَ المَلَاءُ مِنْهُمْ أَنِ امْشُوا وَاصْبِرُوا عَلی‏ الَهِتِکُمْ انَّ هذا لَشَیْئٌ یُرادُ* ما سَمِعْنا بِهذا فِی الْمِلَّةِ الاخِرَةِ انْ هذا ...». و ترجمه همه این است که:« سوگند یاد می‏کنم به صاد که نامی از نام‏های حق- تعالی- است، یا نام دریایی در آسمان، یا اشاره است به صدق و راستی محمد. و سوگند به قرآن، صاحب شرف و آوازه. جواب قسم آن‏که، این قرآنی است صاحب اعجاز، یا تو از جمله رسولانی، یا امر چنان نیست که ایشان می‏پندارند، و اینکه کفّار به آن نمی‏نگرند، به واسطه آن نیست که خلل و قصوری در آن یافته‏اند؛ بلکه آنان که کافر شده‏اند و در نهایتِ تکبّرند، و سرکشی از قبول حق، و در غایتِ مخالفت خدا و عداوتِ رسول، چه بسیار هلاک کرده‏ایم پیش از ایشان از اهل روزگار، پس آواز دادند، و نبود در آن هنگام یا نیست این هنگام، هنگام گریختن، و عجب داشتند از آنکه آمد ایشان را ترساننده‏ای از ایشان، و گفتند ناگرویدگان که: این ترساننده، جادوگری است به غایت دروغگو. آیا گردانید خدایان را خدایی یگانه یا یک خدا؟ به درستی که این گردانیدن، هر آینه چیزی است که از آن شگفت گیرند. و روان شدند به شتاب از مجلس ابوطالب گروهی از ایشان، یا به یکدیگر می‏گفتند که: بروید و شکیبایی ورزید بر خدایان خود. به درستی که این امر- یعنی مخالفت محمد با ما و زیاد شدن اصحاب-، هر آینه چیزی است که خواسته می‏شود؛ یعنی همه کس خواهان آنند. نشنیدیم اینکه او می‏گوید از یگانگی و نبودن شریکان او در ملّت بازپسین که کیش عیسی علیه السلام است؛ چه نصاری به تثلیت قائل‏اند نه توحید، نیست اینکه محمد می‏گوید، مگر بربافتنی؛ یعنی دروغی که خود بربافته». مترجم گوید که: ظاهر این حدیث این است که، حضرت ابوطالب مسلمان نبوده، چنان که سنّیان می‏گویند، و اجماع شیعه بر خلاف آن است؛ بلکه آن حضرت از جمله اوصیای حضرت عیسی علیه السلام است. پس وجه این حدیث، اعتبار ظاهر است؛ چه در ظاهر، خود را از ایشان می‏نمود و دینش را پنهان می‏کرد، به جهت رعایت مصلحت محافظت پیغمبر صلی الله علیه و آله، چنان که در احادیث اهل بیت علیهم السلام ورود یافته، که او چون اصحاب کهف ایمان خود را پنهان داشت، و خدا مزد او را دوباره عطا فرمود، یا آنکه محمول است بر تقیّه.( مترجم)

راویان