اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
سُنَّةَ اللّهِ فِي الَّذِينَ خَلَوا مِن قَبلُ وَ لَن تَجِدَ لِسُنَّةِ اللّهِ تَبدِيلاً (62)
طريقه و دستور الهي است در کساني که قبلا بودند و هلاک شدند که نسبت به انبياء و مؤمنين بآنها رفتار ميکردند و هرگز نمييابي از براي سنة و طريقه الهي تغيير و تحويل و تبديلي.
سُنَّةَ اللّهِ از براي سنت اطلاقاتي است يکي مقابل فريضه، فريضه اوامر الهيست که در قرآن معين فرموده و سنة دستورات پيغمبر و ائمه عليهم السلام است و باين معني گفتند
جلد 14 - صفحه 530
ادله شرعيه چهار است: کتاب- سنه- اجماع- عقل و يکي به معني مستحبّ مقابل واجب و اينکه معني است که گفتند احکام تکليفيه پنج است: واجب- سنة- مباح- مکروه- حرام مقابل احکام وضعيه مثل صحت و فساد جزئيه و کليه و غير اينها و يکي به معني طريقه و مشي که در اينجا به اينکه معني است يعني رفتار الهي و طريقه او مطابق حکمة و صلاح دين و دنيا.
فِي الَّذِينَ خَلَوا مِن قَبلُ در امم ماضيه و انبياء سلف اينکه بود که اينکه نمره اشخاص که منافق بودند يا در قلوب آنها مرض بود يا مرجف بودند آنها را خداوند ميگرفت به عذابهاي مهلکه مثل قوم نوح و عاد و ثمود و قوم لوط و شعيب و موسي و غير اينها و انبياء و مؤمنين را نجات ميداد.
وَ لَن تَجِدَ لِسُنَّةِ اللّهِ تَبدِيلًا چون اشتباه و خطا در افعال الهي نيست و تمام موافق با حکمت و عين صلاح است لذا تغيير پذير نيست بلي اگر مصلحت تغيير کند خداوند هم تغيير ميدهد إِنَّ اللّهَ لا يُغَيِّرُ ما بِقَومٍ حَتّي يُغَيِّرُوا ما بِأَنفُسِهِم (رعد آيه 11).