اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ القَمَرِ إِذا تَلاها «2»
و قسم بقمر زماني که تلو شمس و پس از آن ظاهر ميشود. چون مکرر گفته شده که ماه کسب نور ميکند از خورشيد و هميشه نصف کره قمر مقابل شمس است و در دوره گردش قمر از شب اول تا شب بيست و هفتم زياد و کم ميشود آن نصف که رو بزمين است، و در همان اخبار که ذکر شد قمر را تفسير فرموده بامير المؤمنين (ع) که کسب نور از شمس پيغمبر کرده که فرمود: هزار باب علم برويم باز شد که از هر بابي هزار باب علم مفتوح شد چون روح مقدس امير المؤمنين مثل قمر شفاف بود قابليت تمام فضائل و مناقب را داشت، و تصور نشود که پس از بعثت حضرت رسالت اينکه افاضه شده زيرا قمر هميشه مقابل شمس از موقعي که خداوند شمس و قمر را خلق فرمود غاية الامر بر اهل دنيا روشنايي او از هلال تا بدر تا محاق تابش ميکند چنانچه در خبر است که موقعي که امير المؤمنين بدنيا آمد پستان مادر را نگرفت و چشم باز نکرد تا پيغمبر تشريف آورد چشم باز کرد بصورت پيغمبر، و پيغمبر زبان در دهان علي گذاشت و مکيد که فرمود: همان موقع هزار باب علم برويم باز شد که از هر بابي هزار باب مفتوح گشت و همان موقع پيغمبر فرمود:
اقرء امير المؤمنين سوره مؤمنون
که پس از بيست سال ديگر بر پيغمبر نازل شد خواند بلکه در همان عالم نورانيت علي (ع) معلم جبرئيل بود.