تفسیر اثنی عشری

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی) فَالْمُدَبِّراتِ أَمْراً «5» فَالْمُدَبِّراتِ أَمْراً: پس تدبير کنندگان کار دنيا، يعنى جبرئيل که بر رياح و جنود موکّل است، و اسرافيل که نازل مى‌شود با قضايا و اقدار، و ميکائيل که باران و گياه متعلق به او، و عزرائيل که قبض ارواح با او است، يا مراد ملائکه ديگرند که مدبّر امر عقاب جهنّم و ثواب بهشت‌اند. تتمه- ابن بابويه (رحمه اللّه)- به اسناد خود از حضرت رضا عليه السّلام نقل نموده فرمود: جماعتى از خواص حضرت صادق عليه السّلام خدمت آن سرور در شب مهتابى بودند. عرض کردند: يابن رسول اللّه، چه نيکوست صفحه آسمان از نور اين نجوم و کواکب. پس حضرت فرمود شما اين را گوئيد و بدرستى که مدبّرات چهارند: جبرئيل، اسرافيل، ميکائيل، عزرائيل. نظر مى‌کنند به زمين، پس مى‌بينند شما و برادران شما را در اقطار زمين و نور شما به آسمانها و زمين نيکوتر جلد 14 - صفحه 30 است از نور اين کواکب. و بدرستى که ايشان مى‌گويند چنانچه شما مى‌گوئيد، چقدر نيکو است انوار اين جماعت مؤمنين. «1» (زهى سعادت اين مرتبه عظمى). تبصره- از حضرت باقر و صادق عليهما السّلام مروى است که: «انّ اللّه يقسم بما شاء من خلقه و ليس لخلقه ان يقسموا الّا به»: بدرستى که خداى تعالى قسم ياد نمايد به آنچه بخواهد از مخلوقات، و نيست براى مخلوق که قسم ياد کند، مگر به ذات احديّت او. «2» و وجه اين که حق سبحانه به مخلوقات خود قسم ياد فرمايد، آن است که تا تنبيه بندگان خود نمايد بر موضع عبرت. چه قسم دلالت بر عظمت شأن مقسّم به مى‌کند. بنابراين خداى تعالى در اين سوره مبارکه سوگند ياد مى‌فرمايد به اصناف اين ملائکه؛ و جواب قسم محذوف است. يعنى قسم به اين امور مذکوره هر آينه مبعوث خواهيد شد در قيامت.