علاوه بر اين سوره، سوره فرقان نيز با کلمه «تَبارَکَ» آغاز شده است.
«تَبارَکَ» از مصدر «برکات» هم به معناى خير پايدار است و هم به معناى بلند مرتبه ضمناً به محلى که در آن آب جمع مىشود، «بِرکه» مىگويند.
هدف از آفرينش انسان چيست؟
پاسخ: قرآن چهار هدف را براى آفرينش انسان بيان کرده است:
الف) عبادت کردن. در قرآن مىخوانيم: ما جن وانس را جز براى عبادت نيافريديم. «وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ» «1»
ب) انتخاب راه صواب از ناصواب و رسيدن به رشد و کمال در سايه آزمايشهاى الهى: «خَلَقَ الْمَوْتَ وَ الْحَياةَ لِيَبْلُوَکُمْ»
ج) رحمت بر مردم. قرآن هدف ديگر خلقت را رحمت خاص خداوند بر مردم ذکر مىکند و
«1». ذاريات، 56.
جلد 10 - صفحه 146
مىفرمايد: (انسانها) براى آن آفريده شدند که به رحمت خاص خداوند هدايت شوند: «إِلَّا مَنْ رَحِمَ رَبُّکَ وَ لِذلِکَ خَلَقَهُمْ» «1»
کار «حسن» و نيک چه شرايطى دارد؟
کار نيک، کارى است که از نظر هدف، زمان، مکان، ضرورت، تداوم، ابزار مورد استفاده، همکاران، بهره گيران، استقامت در کار، استحکام، نظم، آيندهنگرى در عمل، اولويتهاى مورد نياز، نشاط، اعتدال، دقّت، سرعت و سلامت کار، مورد سنجش و برنامه ريزى قرار گرفته باشد و به دور از آفتهاى عجب، حبط، ريا و سمعه انجام پذيرد.
خداوند متعال هم در دنيا حکومت دارد: «بِيَدِهِ الْمُلْکُ» و هم در آخرت حاکم است. «الْمُلْکُ يَوْمَئِذٍ لِلَّهِ» «2»
خداوند، حاکم يگانه است: «لَمْ يَکُنْ لَهُ شَرِيکٌ فِي الْمُلْکِ» «3»*، «بِيَدِهِ الْمُلْکُ» و حکومت او همراه با قداست است. «الْمَلِکُ الْقُدُّوسُ» «4»*
جلوههاى برکت خداوند هم در تکوين و آفرينش وجود دارد: تَبارَکَ الَّذِي بِيَدِهِ الْمُلْکُ ...
خَلَقَ الْمَوْتَ وَ الْحَياةَ و هم در تشريع و قانونگذارى. «تَبارَکَ الَّذِي نَزَّلَ الْفُرْقانَ» «5»
امام صادق عليه السلام ذيل آيه فرمود: مراد عمل بيشتر نيست، بلکه مراد بهترين عمل است و آن انجام عمل است همراه با خشيت الهى و نيّت صادق و نيکوکارى. «6»