اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
قالُوا ما أَنتُم إِلاّ بَشَرٌ مِثلُنا وَ ما أَنزَلَ الرَّحمنُ مِن شَيءٍ إِن أَنتُم إِلاّ تَکذِبُونَ «15»
گفتند نيستيد شما مگر بشري مثل ما نازل نفرموده خداوند رحمن از شيء و نيستيد شما مگر اينکه دروغ ميگوييد.
قالُوا ما أَنتُم إِلّا بَشَرٌ مِثلُنا همين عذري که تمام مشرکين نسبت به انبياء از نوح، هود، صالح، ابراهيم، لوط، شعيب، موسي، عيسي، و ساير انبياء داشتند و تصوّر ميکردند که رسولان الهي بايد از جنس ديگري مثل ملائکه باشند و بشر نميتواند تماس بگيرد با خداوند متعال. جواب آنها اينست که اگر در قدرت خداوند اشکال ميکنيد که خداوند قادر علي کلّ شيء، و اگر در قابليّت بشر کلامي داريد بشر کمتر از نحل نيست که مورد وحي الهي شده وَ أَوحي رَبُّکَ إِلَي النَّحلِ و کمتر از جماد نيست مثل کوه که خطاب رسيد يا جِبالُ أَوِّبِي مَعَهُ وَ الطَّيرَ و به کارد ابراهيم که گفت (الخليل يأمرني و الجليل ينهاني) بلکه قضيّه بر عکس است رسول بايد کسي باشد که بشر بتواند با او تماس گيرد و اينکه جز همنوع خود نميشود فقط از رسول بايد مطالبه دليل و حجّت نمود پس از آنکه شرائط نبوّت در او باشد. بعلاوه مسئله توحيد از ضروريات اوليّه عقل است که يک جمادي که لا يضرّ و لا ينفع لياقت الوهيّت ندارد و از اينکه نوع خرافات در دماغ و مغز بسياري است، امروز در محلّه ما يک شير سنگي که يک سنگتراش تراشيده احترامش از يک عالم جليل القدر بيشتر است و امثال اينها کاخ فلاني، قصر فلاني و و و بسيار مورد احترام است علّامه محلّه چه اندازه احترام دارد.
وَ ما أَنزَلَ الرَّحمنُ مِن شَيءٍ اصلا منکر کليّه انبياء و رسل شدند که ابدا خدا رسولي نفرستاده و نميفرستد.
جلد 15 - صفحه 57
إِن أَنتُم إِلّا تَکذِبُونَ با اينکه معجزات باهرات مشاهده کردند، معذلک تکذيب کردند، اينکه رسولان براي تأکيد اثبات رسالت خود پس از اقامه حجّت و دليل و اتيان به معجزه