اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ لَهُم فِيها مَنافِعُ وَ مَشارِبُ أَ فَلا يَشکُرُونَ (73)
و از براي آنها در اينکه انعام غير از سواري و اکل لحوم آنها منافع بسياريست و مشروباتي.
اما منافع آنها يکي از پشم و کرک آنها چه اندازه لباسهاي پشمي و کرکي حتي از پوست آنها لباسهايي بدست آوردهاند از روده آنها از استخوان- آنها حتي از فضولات آنها استفادههائي دارند و اما مشارب از شير آنها از سر شير روغن کره ماست پنير کشک قارا چه اندازه فوائد بهره برداري ميکنند.
أَ فَلا يَشکُرُونَ آيا پس از اينکه همه نعمت که خداوند براي انسان در اينکه انعام قرار داده معذالک شکر گزار نيستند.
(توضيح) اينکه انعام تمام گوشت آنها حلال است غاية الامر مثل اسب و استر و حمار مکروه است و معمول نيست لکن شرط حليت آنها منوط بتذکيه است که بايد مسلم ذبح کند و در حين ذبح بسم اللّه گويد و رو بقبله باشد و فري اوداج اربعه چهار رگ گردن شود و با آهن باشد نکته ديگر آنکه اثبات شيء
جلد 15 - صفحه 107
نفي ما عداي خود را نميکند منحصر نيست حليت باين انعام بلکه بسياري از حيوانات وحشي مثل آهو گوزن بز کوهي و بسياري از طيور و بسياري از حيوانات دريايي مثل ماهي آنها هم حلال گوشتند و فوائد بسياري براي انسان دارند بلکه حيوانات حرام گوشت اگر آنها را هم تذکيه کنند بدن آنها پاک است و از پوست و ساير اجزاء آنها ميتوان استفاده کرد بلکه حيواناتي که نفس سائله ندارند هم ميته آنها پاک است فقط حيوان نجس العين قابل تذکيه نيست مثل سگ و خوک و حيواني که موطوء انسان واقع شود که تمام اجزاء آنها حتي اجزايي که روح نداشته نجس است و قابل تذکيه هم نيست و لکن امروز گوشت خوک چه اندازه نزد متجددين بقيمت گزاف ميخرند و ميخورند و از اجزاء آنها بهره برداري ميکنند.