اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
قالُوا ابنُوا لَهُ بُنياناً فَأَلقُوهُ فِي الجَحِيمِ (97)
گفتند مشرکين بيکديگر که بنا کنيد براي ابراهيم بناي مرتفعي پس او را بيندازيد در آتش سوزان.
جلد 15 - صفحه 173
شرح اينکه قضيه اينکه چون مشرکين فهميدند که اينکه معامله را با آلهه آنها ابراهيم کرده خواستند که تمام مشرکين شرکت داشته باشند درباره آلهه خود در قتل ابراهيم چنانچه ميفرمايد قالُوا حَرِّقُوهُ وَ انصُرُوا آلِهَتَکُم إِن کُنتُم فاعِلِينَ انبياء آيه 68 تمام هيزم آوردند و آتش افروختند باندازهاي که يک دريا آتش شده و در چند ميل بآتش از حرارتش نزديک آن ممکن نبود رفتن متحير شدند که چه نحوه ابراهيم را بسوزانند باو بگويند خود روانه آتش شود که نميرود بخواهند او را ببرند هر که با او برود آنهم ميسوزد تمهيدي بکار زدند منجنيقي نصب کردند يا شيطان بصورت مردي آمد و دستور منجنيق داد يا بالقاء در قلوب آنها يا خود اينکه معنا را درک کردند که مفاد قالُوا ابنُوا لَهُ بُنياناً است و براي امتحان سنگي در فلاخن گذاردند و رها کردند سنگ در وسط آتش افتاد ابراهيم را در فلاخن گذاردند و رها کردند که مفاد فَأَلقُوهُ فِي الجَحِيمِ است ملائکه بخروش آمدند که پروردگارا يک نفر موحد ميانه يک دنيا مشرک اينکه نحو بسوزانند خطاب شد برويد و باذن خود او او را ياري کنيد ملک آب آمد که آتش را خاموش کند اجازه نداد ملک باد که آتش را در منازل نمروديان بيندازد اجازه نداد جبرئيل آمد عرض کرد (ا لک حاجة) فرمود اما اليک فلا عرض کرد از آنکه حاجت داري بخواه فرمود
علمه بحالي حسبي من سؤالي.