1- در فرهنگ دينى، ذبح حيوان براى دفع خطر مؤثّر است. «وَ فَدَيْناهُ بِذِبْحٍ عَظِيمٍ»
2- قربانى کردن، از سنّتهاى ابراهيمى است. «بِذِبْحٍ عَظِيمٍ»
3- يک جرقهى خالص، به يک جريان بزرگ تاريخى تبديل مىشود. «بِذِبْحٍ عَظِيمٍ» همه ساله صدها هزار گوسفند و گاو و شتر در قربانگاه اسماعيل به ياد او ذبح و قربانى مىشود.
4- بقاى نام نيک، از الطاف الهى به مردان خداست. وَ تَرَکْنا ...
5- معامله با خدا سود ابدى دارد. «وَ تَرَکْنا عَلَيْهِ فِي الْآخِرِينَ»
6- خداوند به انبيا سلام مىکند. «سَلامٌ عَلى إِبْراهِيمَ»، «سَلامٌ عَلى نُوحٍ فِي الْعالَمِينَ» «1»، «سَلامٌ عَلى مُوسى وَ هارُونَ» «2» البتّه دربارهى پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله هم خدا و هم فرشتگان صلوات مىفرستند و هم به مؤمنان دستور صلوات و سلام مىدهد:
إِنَّ اللَّهَ وَ مَلائِکَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِ ... «3»
7- پاداش دادن به نيکوکاران، سنّت وبرنامه خداوند است. «کَذلِکَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ»
8- ابراهيم، الگو و نمونه نيکوکاران است. «نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ»
9- ابراهيم داراى ذرّيهاى مبارک است. در دعا مىخوانيم: خداوندا! همان گونه که
«1». صافّات، 79.
«2». صافّات، 120.
«3». احزاب، 56.
جلد 8 - صفحه 54
به او برکت دادى بر محمّد وآل محمّد نيز برکت بده. «بارَکْنا عَلَيْهِ وَ عَلى إِسْحاقَ»
10- ايمان و احسان از يکديگر جدا نيست. الْمُحْسِنِينَ ... الْمُؤْمِنِينَ
11- ارزش فرزند به صالح بودن اوست. «وَ بَشَّرْناهُ بِإِسْحاقَ نَبِيًّا مِنَ الصَّالِحِينَ»
12- نا اهل شدن فرزند حتّى از خاندان پيامبران امکان دارد. وَ مِنْ ذُرِّيَّتِهِما ... ظالِمٌ لِنَفْسِهِ ... آرى پيوند نسبى سبب قطعى شدن هدايت يا گمراهى فرزندان نيست. (ممکن است پدر پيامبر و فرزندش منحرف باشد).