«وراء» به معناى عاقبت و پايان است، چنانکه در فارسى نيز مى‌گوييم: پشت سر اين غذا مريضى است. «1»
همه‌ى انبيا در انتظار پيروزى بودند. نوح مى‌گويد: «أَنِّي مَغْلُوبٌ فَانْتَصِرْ» «2» خداوندا! من مغلوبم، کمکى برسان. ساير انبيا نيز از خداوند فتح و پيروزى مى‌خواستند: «رَبَّنَا افْتَحْ بَيْنَنا وَ بَيْنَ قَوْمِنا بِالْحَقِّ وَ أَنْتَ خَيْرُ الْفاتِحِينَ» «3» پروردگارا! ميان ما و قوم ما به حقّ حکم کن، کفّار نيز به مسلمانان مى‌گفتند: شما که مى‌گوييد ما در روزى پيروز خواهيم شد، پس آن روز کى فرا مى‌رسد؟ «مَتى هذَا الْفَتْحُ» «4» اين جاست که قرآن کريم در آيات بسيارى از
«1». تفسير نمونه.
«2». قمر، 10.
«3». اعراف، 89.
«4». سجده، 28.
جلد 4 - صفحه 400
پيروزى پيامبران و نابودى کافران و عذاب آنان سخن مى‌گويد و با قاطعيّت به کفّار اعلام مى‌کند که آن روز به زودى فرا مى‌رسد.
نوشيدنى‌هاى دوزخيان در قيامت سوزنده است نه سيراب کننده:
الف: «سُقُوا ماءً حَمِيماً فَقَطَّعَ أَمْعاءَهُمْ» «1» از آب جوشانى نوشانده مى‌شوند که درون آن‌ها را قطعه قطعه مى‌کند.
ب: «يُغاثُوا بِماءٍ کَالْمُهْلِ يَشْوِي الْوُجُوهَ» «2» از آبى همچون مس گداخته پذيرايى مى‌شوند، که حرارت آن صورت‌ها را کباب مى‌کند.
اما اهل بهشت در کنار نهرهايى از آب گوارا زندگى مى‌کنند و از شير و عسل مصفّا که از طرف خداوند براى آنان آماده شده است استفاده مى‌کنند و از همه‌ى نعمت‌هاى الهى بهره‌مندند. «وَ سَقاهُمْ رَبُّهُمْ شَراباً طَهُوراً» «3»
در تاريخ آمده است: يکى از ستمگران بنى‌اميّه به نام «وليدبن‌يزيد بن عبدالملک» روزى براى آگاه شدن از آينده‌اش، قرآن را باز کرد و چشمش به اين آيه وَ اسْتَفْتَحُوا ... افتاد، عصبانى شد و قرآن را پاره کرد و شعرى به اين مضمون سرود: اى قرآن! تو مرا جبّار عنيد مى‌دانى و تهديدم مى‌کنى؟ آرى، من همان جبّار عنيدم. من امروز تو را پاره مى‌کنم، تا در قيامت گواهى دهى که وليد مرا پاره‌پاره کرد. «4»