1- کافران، توقّعات نابجا از خدا و پيامبرش دارند. (آنها خواستار نشانه‌ها و معجزه‌هايى بر اساس هوا وهوس خود هستند.) «لَوْ لا أُنْزِلَ عَلَيْهِ آيَةٌ»
2- انسانِ بهانه‌جو، لايق خطاب الهى نيست. «إِنَّما أَنْتَ» خداوند گفتار کفّار را بى‌جواب گذارده و پيامبر را مخاطب قرار داده است.
3- تربيت، هم به تهديد نياز دارد و هم به ارشاد. «إِنَّما أَنْتَ مُنْذِرٌ وَ لِکُلِّ قَوْمٍ هادٍ»
4- براى جامعه‌ى جاهل غافل، هشدار بيش از بشارت ضرورت دارد. «إِنَّما أَنْتَ مُنْذِرٌ» «2»
5- کار اصلى پيامبران، ارشاد و انذار است؛ «إِنَّما أَنْتَ مُنْذِرٌ» نه برآوردن خواسته‌هاى بى‌ربط مردم و عرضه معجزه در هر لحظه و براى هرکس. «لَوْ لا أُنْزِلَ عَلَيْهِ آيَةٌ»
6- با آنکه ديگر پيامبرى مبعوث نمى‌شود، امّا خداوند حجت خود را بر همه‌ى مردم تمام مى‌کند و هرگز زمين از حجت خالى نمى‌ماند. «وَ لِکُلِّ قَوْمٍ هادٍ»
7- انبيا تنها به مشرق زمين اختصاص نداشته‌اند. «وَ لِکُلِّ قَوْمٍ هادٍ» 8- در عصر حاضر نيز ما بايد امام يا هادى زنده داشته باشيم. «وَ لِکُلِّ قَوْمٍ هادٍ» «3»
«1». تفسيرکبير، ج 19، ص 14. طبرى و ابن‌کثير و احقاق‌الحقّ، (ج 3، ص 87) نيز آن را نقل کرده‌اند.
«2». حدود 120 مرتبه واژه «انذار» در قرآن آمده که 100 مرتبه آن در مکه نازل شده است.
«3». در تفاسير مجمع‌البيان و کنزالدقائق، 26 حديث آمده که مراد از «هاد» ائمه معصومين عليهم السلام هستند.
تفسير نور(10جلدى)، ج4، ص: 322