1- مسلمانان بايد به همهى پيمانها، (با هر کس و هر گروه،) پايبند باشند، چه قراردادهاى لفظى، کتبى؛ پيمانهاى سياسى، اقتصادى، اجتماعى ويا خانوادگى؛ با قوى يا ضعيف، با دوست يا دشمن، با خدا (مثل نذر و عهد) يا مردم، با فرد يا جامعه، با کوچک يا بزرگ، با کشورهاى منطقه يا قراردادهاى بين المللى. کلمهى «بِالْعُقُودِ» داراى «الف و لام» است که شامل همهى قراردادها مىشود. «أَوْفُوا بِالْعُقُودِ»
2- اشعار دارد که ايمان، ضامن وفاى به عهد و پيمانهاست. «يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَوْفُوا بِالْعُقُودِ»
3- حال که خداوند انواع نعمتها را در اختيار ما گذاشته است، پس به پيمانهاى
«1». بحار، ج 16، ص 144.
«2». توبه، 4.
«3». کافى، ج 2، ص 162.
«4». کافى، ج 6، ص 198.
جلد 2 - صفحه 230
او وفادار باشيم. «أَوْفُوا بِالْعُقُودِ أُحِلَّتْ لَکُمْ»
4- يکى از پيمانهاى الهى، توجّه به احکام حلال وحرام در خوردنىهاست.
«أَوْفُوا بِالْعُقُودِ أُحِلَّتْ لَکُمْ»
5- اسلام، هم به مسائل اجتماعى و هم به مسائل اقتصادى توجّه دارد. (وفاى به عهد، مسئلهى اجتماعى و اقتصادى وبهرهگيرى از حيوانات، از مسائل اقتصادى است.) «أَوْفُوا بِالْعُقُودِ أُحِلَّتْ لَکُمْ بَهِيمَةُ الْأَنْعامِ»
6- مصرف گوشت گاو، شتر و گوسفندى که مرده يا خفّه و ... شده باشند، حرام است. «إِلَّا ما يُتْلى عَلَيْکُمْ»
7- همهى چهارپايان حلال نيستند. «إِلَّا ما يُتْلى عَلَيْکُمْ» (بنابر اينکه جمله، مربوط به انواع چهارپايان باشد.)
8- براى حفظ حرمت احرام بايد کمى هم محروميّت چشيد و از شکار، چشم پوشيد. «غَيْرَ مُحِلِّي الصَّيْدِ وَ أَنْتُمْ حُرُمٌ»
9- عمل به محرّمات احرام، از جمله موارد وفاى به عهد و پيمان با خداست.
أَوْفُوا بِالْعُقُودِ ... غَيْرَ مُحِلِّي الصَّيْدِ وَ أَنْتُمْ حُرُمٌ
10- احرام، عهد و پيمان با خداوند است. أَوْفُوا بِالْعُقُودِ ... وَ أَنْتُمْ حُرُمٌ
11- احرام، حالتى خاص و ويژه و داراى احترام است. «وَ أَنْتُمْ حُرُمٌ»