تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)
مَا الْمَسِيحُ ابْنُ مَرْيَمَ إِلاَّ رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُ وَ أُمُّهُ صِدِّيقَةٌ کانا يَأْکُلانِ الطَّعامَ انْظُرْ کَيْفَ نُبَيِّنُ لَهُمُ الْآياتِ ثُمَّ انْظُرْ أَنَّى يُؤْفَکُونَ (75)
ترجمه
نيست مسيح پسر مريم مگر پيغمبرى که بتحقيق گذشتند پيش از او پيغمبران و مادرش بسيار راست گوى که بودند ميخوردند طعام را بنگر چگونه بيان مى‌کنيم براى ايشان دلائل را پس بنگر چگونه برگردانده ميشوند.
تفسير
خداوند تعالى پس از ذکر اقوال فاسده نصارى بيان فرموده حق مطلب را در شأن حضرت عيسى و مادرش باين بيان که مسيح نه خدا بود نه پسر خدا و نه شريک خدا پيغمبرى بود مانند پيغمبران سابق داراى معجزاتى مانند معجزات آنها اگر او مرده زنده مى‌کرد حضرت موسى هم عصا را اژدها مينمود اگر او بى‌پدر بود حضرت آدم هم بى‌پدر بود و مادر او يعنى حضرت مريم هم زنى بود که هميشه راست مى‌گفت يا تصديق مينمود انبياء عظام و کتب آسمانى را و آندو مانند ساير مردم غذا ميخوردند و کسيکه احتياج بغذا دارد خدا نيست چون خدا محتاج نميشود و در عيون از حضرت رضا (ع) نقل نموده که مراد از غذا خوردن آندو دفع نمودن است و قمى ره فرموده مراد آنستکه از آندو حدث سر ميزد و غذا خوردن کنايه از اين معنى است خلاصه آنکه اوّلا خداوند نفى دليل بر خدائى آندو نمود ثانيا اقامه دليل بر بندگى آندو و در ضمن اثبات فرمود براى مسيح (ع) صفاتى را که منافى با ربوبيت و مسلم کل است که آن رسالت و تأخر از
جلد 2 صفحه 252
رسل و مادر داشتن و حاجت بغذا خوردن و دفع آن داشتن است که هر يک از آنها دليل مستقلى است بر بندگى او و پس از اين بيان جامع اولا انشاء تعجب فرمود از کيفيّت بيان خود دلائل توحيد را بعبارت ساده جامع جالب ثانيا انشاء تعجب فرمود از انصراف آنها از حق و دلائل آن براى عدم تفکر و تدرّب و فصل فرمود بين دو عجب بکلمه ثم براى تفاوت ميان آندو يعنى حال آنها اعجب از بيان ما است با اشاره بآنکه بحال طبيعى ممکن نيست چنين ادله واضحه را قبول ننمايند پس برگرداننده دارند از حق و او شيطان است ..