هاشم رسولی محلاتی, الروضة من الکافی جلد ۱ ترجمه رسولی محلاتی, ۸۱
ابو بصیر گوید: روزی رسول خدا (ص) نشسته بود که امیر مؤمنان علیه السّلام از راه رسید رسول خدا (ص) باو فرمود: همانا در تو نمونهها و شباهتهائی از عیسی بن مریم موجود است، و اگر ترس این نبود که طوائفی از امت من در باره تو بگویند آنچه را نصاری در باره عیسی بن مریم گفتند (که او را خدا دانستند) همانا سخنی در فضیلت تو میگفتم که بهیچ دستهای از مردم برنخوری (و بر آنها نگذری) جز آنکه خاک زیر پایت را برای برکت بردارند، (از این سخن رسول خدا (ص) آن دو مرد عرب و هم چنین مغیرة بن شعبة و چند تن از قریش بخشم آمده گفتند: برای عموزادهاش مانندی پیدا نکرد که بدان مثل زند جز عیسی بن مریم.
خدای تعالی این آیه را بر پیغمبرش (ص) نازل فرمود: «و چون بفرزند مریم مثل زده شود اینان در دم (از شنیدن آن) از حق روی بگردانند و گویند آیا خدایان ما بهتر است یا او این مثل را برای تو جز از روی جدل نزنند بلکه آنان قومی پرخاشگرند، عیسی نبود مگر بندهای که موهبت نبوت را باو دادیم و او را مقتدای پسران اسرائیل قرارش دادیم، و اگر بخواهیم هر آینه از شماها (یعنی از بنی هاشم) فرشتهگانی قرار دهیم که در روی زمین بجای آنها باشند» (سوره زخرف آیه ۵۷- ۶۰).
حارث بن عمرو فهری (که در آن انجمن حاضر بود) خشم کرده گفت: «خدایا اگر براستی این مطلب بحق از جانب تو است (که باید بنی هاشم زمامداری امت را مانند پادشاهان روم یکی پس از دیگری بارث ببرند) پس سنگی از آسمان بر سر ما فرو بار یا عذابی دردناک بر ما بفرست» (سوره انفال آیه ۳۲).
پس خداوند گفتار حارث بن عمرو را باطلاع آن حضرت رسانید و آیه ذیل نیز (که دنباله همان آیه فوق است) نازل گشت:
«و چنان نیست که خدا عذابشان کند مادامی که تو در میان ایشان هستی، و خدا عذابکننده ایشان نیست تا وقتی که اینان آمرزشخواهی ما کنند».
سپس رسول خدا (ص) باو فرمود: ای پسر عمرو یا توبه کن یا از اینجا کوچ کن؟ گفت: ای محمد آخر چیزی هم از آن قدرتی که در دست داری برای سایر قریش قرار ده که بنی هاشم تمام منصبها و ارجمندی عرب و عجم را بردهاند! پیغمبر (ص) باو فرمود: این کاری نیست که در اختیار من باشد بلکه بدست خدای تبارک و تعالی است، گفت: ای محمد دلم بتوبه راضی نمیشود ولی (شقّ دوم سخن تو را اختیار میکنم و) از پیش تو کوچ میکنم، پس مرکب خویش را طلبید و سوار شده براه افتاد و همین که به پشت شهر مدینه رسید سنگی بسر او آمد و سرش را درهم خرد کرد و پس از آن به پیغمبر (ص) وحی رسید: «خواهندهای عذابی را درخواست کرد که رسیدنی است، برای کافران (بولایت علی) که جلوگیر ندارد، از جانب خدای صاحب عروجها» (سوره معارج) راوی گوید: بامام عرضکردم: قربانت ما این آیه را این گونه نمیخوانیم؟ فرمود: بخدا این گونه جبرئیل آن را بر محمد (ص) نازل فرمود، و بخدا بهمین نحو در مصحف فاطمه علیها السّلام ثبت است، رسول خدا (ص) بمنافقانی که در گردش بودند فرمود بنزد رفیقتان بروید که آنچه را خود خواسته بود بنزدش آمد، و خدای عز و جل فرمود: «و خود (این چنین) درخواست انجام کار را خواستند و نومید است هر زورگوی ستیزهجوی» (سوره ابراهیم آیه ۱۵).
حمیدرضا آژیر, بهشت کافی - ترجمه روضه کافی, ۹۰
ابو بصیر میگوید: یک روز که پیامبر اکرم صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم نشسته بود ناگاه امیر المؤمنین علیه السّلام آمد و پیامبر اکرم صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم به او فرمود: تو به عیسی بن مریم میمانی، و اگر نبود ترس از اینکه گروههایی از امّتم در باره تو همان گویند که ترسایان در باره عیسی میگفتند، در باره تو چیزهایی میگفتم که از میان مردم گذر نکنی مگر آنکه خاک پایت را برای تبرّک میبردند. او میگوید: آن دو تن اعرابی خشمگین شدند و به همراهی مغیرة بن شعبه و گروهی از قریشیان که همراه آنها بودند گفتند: برای عموزادهاش به نمونهای پایینتر از عیسی راضی نیست و این آیه برای پیامبر نازل شد که: وَ لَمَّا ضُرِبَ ابْنُ مَرْیَمَ مَثَلًا إِذا قَوْمُکَ مِنْهُ یَصِدُّونَ* وَ قالُوا أَ آلِهَتُنا خَیْرٌ أَمْ هُوَ ما ضَرَبُوهُ لَکَ إِلَّا جَدَلًا بَلْ هُمْ قَوْمٌ خَصِمُونَ* إِنْ هُوَ إِلَّا عَبْدٌ أَنْعَمْنا عَلَیْهِ وَ جَعَلْناهُ مَثَلًا لِبَنِی إِسْرائِیلَ* وَ لَوْ نَشاءُ لَجَعَلْنا مِنْکُمْ مَلائِکَةً فِی الْأَرْضِ یَخْلُفُونَ «۱».
راوی میگوید: حارث بن عمرو فهری در خشم شد و گفت: خدایا! اگر این حکم درست است و از نزد توست که مقرر شده بنی هاشم پیشوایی امّت را مانند هراکلیوس پس از هراکلیوس به ارث برند [یعنی به رسم پادشاهان] پس بر سر ما از آسمان سنگ بباران یا عذاب دردناکی بر ما فرود آر.
پس خداوند سخن حارث را به پیامبر فرو فرستاد و این آیه هم نازل شد: وَ ما کانَ اللَّهُ لِیُعَذِّبَهُمْ وَ أَنْتَ فِیهِمْ وَ ما کانَ اللَّهُ مُعَذِّبَهُمْ وَ هُمْ یَسْتَغْفِرُونَ «۲».
__________________________________________________
(۱) «و هنگامی که [در مورد] پسر مریم مثالی آورده شد، بناگاه قوم تو از آن [سخن] هلهله در انداختند [و اعراض کردند]، و گفتند: «آیا معبودان ما بهترند یا او؟» آن [مثال] را جز از راه جدل برای تو نزدند، بلکه آنان مردمی جدل پیشهاند. [عیسی] جز بندهای که بر وی منّت نهاده و او را برای فرزندان اسرائیل سرمشق [و آیتی] گردانیدهایم نیست. و اگر بخواهیم قطعا به جای شما فرشتگانی که در [روی] زمین جانشین [شما] گردند، قرار دهیم» (سوره زخرف/ آیه ۵۷ تا ۵۹).
(۲) «و [لی] تا تو در میان آنان هستی، خدا بر آن نیست که ایشان را عذاب کند، و تا آنان طلب آموزش میکنند خدا عذابکننده ایشان نخواهد بود» (سوره انفال/ آیه ۳۳).