هاشم رسولی محلاتی, الروضة من الکافی جلد ۱ ترجمه رسولی محلاتی, ۸۰
حمزة بن بزیع گوید: امام باقر علیه السّلام نامه زیر را بسعد الخیر نوشت:
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِیمِ اما بعد نامه تو رسید، در آن یادآوری کرده بودی شناختن چیزی را که ترکش سزاوار نیست و فرمانبری از کسی که خوشنودی خدا در خوشنودی او است، و از این مطلب این مقدار را بر خود پذیرفتی و قبول کردی که خود در گرو آن هستی اگر آن را واگذاری، و تعجب میکنی از اینکه رضایت خدا و فرمانبرداریش و خیرخواهیش پذیرفته نشود و یافت نشود و شناخته نشود جز در میان بندگانی آواره (و بییاور) و دور از اجتماعی که مردم آنها را بریشخند گیرند از این جهت که آنها کارهای مردم را منکر دانند و آنها را از کارهای زشت جلوگیری کنند، و گویا گفته میشد: که مؤمن بحقیقت ایمان نرسد تا نزد مردم مبغوضتر باشد از لاشه گندیده الاغ …
(فیض (ره) گوید: از رویهمرفته این کلام استفاده میشود که تا باینجا سخنانی بوده که سعد الخیر در نامه خود نوشته است، و از اینجا به بعد امام علیه السّلام در صدد پاسخ آن برآمده، و محتمل است از جمله: «و تعجب میکنی …» به بعد کلام امام علیه السّلام باشد).
و اگر چنان نبود که تو هم مانند ما دچار بلا میشدی و آن وقت بلا و آزار مردم را مانند عذاب خدا میگرفتی (و برای رفع آزار آنها عذاب خدا را انتخاب میکردی)- و من، تو و خودمان را در پناه خدا قرار دهم از چنین کاری- تو را با دوری مقامی که داری بحق نزدیک میکردم (و مطالبی را برایت بیان میداشتم).
و بدان- خدایت رحمت کند- که بدوستی و محبت خدا نرسی جز بمبغوض شدن در پیش بیشتر
مردم، و بولایت و پیروی خدا نرسی جز خدا نرسی جز بدشمنی آنان و از دست دادن دوستی مردم برای درک دوستی و ولایت خدا بسیار ناچیز و آسان است برای مردمی که بدانند.
ای برادر! همانا خدای عز و جل در میان است هر پیامبری باقیماندگانی از اهل علم قرار داده که هر که گمراه شود براهنمائی دعوتش کنند و بر آزار مردمان شکیبا باشند، خواننده بسوی حق را اجابت کنند و خود مردم را بسوی خدا بخوانند، تو آنها را بشناس- خدایت رحمت کند- زیرا که آنان دارای مقامی بلند هستند اگر چه در دنیا زبون و پست شمرده شوند، آنهایند که مردگان را بکتاب خدا زنده کنند، و بوسیله نور خدا از کوری برهانند و بینا کنند، چه بسا کشتههای ابلیس را که زنده کردهاند و چه بسا سرگردان گمگشتهای را که راهنمائی کردند، و خون خود را برای رهائی بندگان خدا (از هلاکت) نثار کردند، و چه اثر خوبی که آنها روی بندگان بجای گذاردند و چه آثار بدی که از بندگان بر آنها مانده است.
حمیدرضا آژیر, بهشت کافی - ترجمه روضه کافی, ۸۸
حمزة بن بزیع: امام باقر علیه السّلام به سعد الخیر نوشت:
به نام خداوند بخشنده مهربان، امّا بعد، نامهات به من رسید و در آن از دانستن اموری یاد کرده بودی که ترکش شایسته نیست، و نیز فرمانبری از کسی که خداوند از خشنودیاو خشنود است، و بر خود پذیرفتی آنچه را در گرو آنی، که اگر آن را ترک کنی از این به شگفت آیی که خشنودی و خیرخواهی خدا پذیرفته نباشد و موجود نگردد و دانسته نیاید، جز در بندههایی بر کنار از جامعه که دوست مردمند، ولی مردم آنها را به سبب اینکه ایشان را به ارتکاب کارهای زشت متّهم میسازند به مسخره میگیرند، و چنین گفته میشود که مؤمن مؤمن نباشد تا در میان مردم منفورتر از لاشه گندیده الاغ باشد. و اگر نمیبود که به تو نیز همچون ما بلا و گرفتاریهای سخت میرسید و چه بسا تو فتنه و سختگیری مردم را، چونان عذاب خدا تصوّر میکردی، و از عقیده خود بازمیگشتی، من تو و خودمان را از برگشت از عقیده حق، به دلیل فتنه مردم در پناه خدای گذاردم، هر آینه با دوری مقامت به ما نزدیک میشدی.
بدان- خدایت رحم کند- که به دوستی خدا نتوان رسید مگر با کینهتوزی زیادی از مردم، و به ولایت و پیروی خداوند نتوان دست یافت، مگر با تحمّل خصومت و عداوت بیشتر مردم، که همانا از دست دادن مهر و محبّت مردم دنیادار، در برابر دریافت محبّت و مهر الهی، برای مردمی که میفهمند بسیار ناچیز است.
برادرم! همانا خداوند عزّ و جلّ در دوران هر یک از پیامبران باقیماندههایی از اهل علم را مقرر فرموده است، تا گمراهان را به هدایت فرا خوانند، و با آنها در تحمّل سختی شکیبایی ورزند. آنها دعوت دعوتگر خدا را میپذیرند و بسوی خدا فرا میخوانند. آنان را بشناس، زیرا آنان را جایگاهی بلند است، اگر چه در این دنیا خوار شمرده میشوند.
همانا ایشان در پرتو کتاب خدا مرده را زنده میگردانند و با نور الهی کوران را بینایی میبخشند. چه بسیار کشتگان ابلیس را که زنده کردند، و چه بسیار گمراهان سرگشته را که ره نمودند، برای نجات بندهها از هلاکت خون خویش را نثار کردند، و چه نیکو نشانی از جانبازی خود در میان مردم به یادگار نهادند، و چه نشانههای بدی از بندههای گمراه بر آنها بجا ماند.