→

الکافی (ط - الاسلامیه) - جلد ۱، حدیث ۴۹۵

حدیث امام محمّد باقر (ع) در کتاب الکافي جلد ۱ کِتَابُ الْحُجَّة‏ بَابٌ فِي أَنَّ الْأَئِمَّةَ شُهَدَاءُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ عَلَى خَلْقِه‏

کتاب الحجة · روایت شده از امام محمّد باقر عليه السلام

سند
علي بن ابراهيم عن ابيه عن محمد بن ابي عمير عن ابن اذينه عن بريد العجلي قال :

قُلْتُ‏ لِأَبِي جَعْفَرٍ ع‏ قَوْلَ اَللَّهِ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى وَ كَذََلِكَ جَعَلْنََاكُمْ أُمَّةً وَسَطاً لِتَكُونُوا شُهَدََاءَ عَلَى اَلنََّاسِ وَ يَكُونَ‏ اَلرَّسُولُ‏ عَلَيْكُمْ شَهِيداً قَالَ نَحْنُ اَلْأُمَّةُ اَلْوَسَطُ وَ نَحْنُ شُهَدَاءُ اَللَّهِ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى عَلَى خَلْقِهِ وَ حُجَجُهُ فِي أَرْضِهِ قُلْتُ قَوْلُهُ تَعَالَى‏ يََا أَيُّهَا اَلَّذِينَ آمَنُوا اِرْكَعُوا وَ اُسْجُدُوا وَ اُعْبُدُوا رَبَّكُمْ‏ وَ اِفْعَلُوا اَلْخَيْرَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ‏ `وَ جََاهِدُوا فِي اَللََّهِ‏ حَقَّ جِهََادِهِ‏ هُوَ اِجْتَبََاكُمْ‏ قَالَ إِيَّانَا عَنَى‏ وَ نَحْنُ اَلْمُجْتَبَوْنَ وَ لَمْ يَجْعَلِ اَللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى‏ فِي اَلدِّينِ مِنْ حَرَجٍ‏ فَالْحَرَجُ أَشَدُّ مِنَ اَلضِّيقِ مِلَّةَ أَبِيكُمْ‏ إِبْرََاهِيمَ‏ إِيَّانَا عَنَى خَاصَّةً وَ سَمََّاكُمُ اَلْمُسْلِمِينَ‏ اَللَّهُ سَمَّانَا اَلْمُسْلِمِينَ مِنْ قَبْلُ فِي اَلْكُتُبِ اَلَّتِي مَضَتْ وَ فِي هَذَا اَلْقُرْآنِ‏ لِيَكُونَ‏ اَلرَّسُولُ‏ شَهِيداً عَلَيْكُمْ‏ وَ تَكُونُوا شُهَدََاءَ عَلَى اَلنََّاسِ‏ فَرَسُولُ اَللَّهِ ص‏ اَلشَّهِيدُ عَلَيْنَا بِمَا بَلَّغَنَا عَنِ اَللَّهِ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى وَ نَحْنُ اَلشُّهَدَاءُ عَلَى اَلنَّاسِ فَمَنْ صَدَّقَ‏ يَوْمَ اَلْقِيَامَةِ صَدَّقْنَاهُ وَ مَنْ كَذَّبَ كَذَّبْنَاهُ‏

ترجمه
کمره ای, اصول کافی ترجمه کمره ای جلد ۲, ۹۱ بُرَیْد عجلی گوید: به امام باقر (ع) گفتم: تفسیر قول خدا تبارک و تعالی را بفرمائید (۱۳۸ سوره بقره): «و همچنین شما را امت وسط ساختیم تا گواه بر همه مردم باشید و گواه بر شما هم رسول خدا است» فرمود: ما هستیم امّت وسط و ما هستیم گواهان خدا تبارک و تعالی بر خلقش و حجتهای او در زمینش. گفتم: تفسیر گفته خدای تعالی (۷۷ و ۷۸ سوره حج): «أیا آن کسانی که گرویدند، رکوع کنید و سجده کنید و بپرستید پروردگار خود را و کار نیک کنید تا شاید رستگار شوید و در راه خدا به راستی جهاد کنید، او است که شما را برگزیده است» فرمود: ما را قصد کرده، ما هستیم برگزیده‏ها، خدا تبارک و تعالی در دین حرجی ننهاده و حرج از تنگ گرفتن سخت‏تر است «کیش پدر شما ابراهیم است» ما را بخصوص قصد کرده است‏ «و شما را مسلمان نام نهاده» خدا ما را مسلمان نامیده است «از پیش» در کتب گذشته «و در این» قرآن «تا آن رسول بر شما گواه باشد و شما بر مردم گواه باشید» رسول خدا (ص) بدان چه به ما رسانیده است از خدا تبارک و تعالی به ما گواه است و ما بر مردم دیگر شاهدیم، هر که ما را تصدیق کند روز قیامت او را تصدیق کنیم و هر که تکذیب کند او را تکذیب کنیم. مصطفوی‏, اصول کافی ترجمه مصطفوی جلد ۱, ۲۷۱ برید عجلی گوید از امام باقر (ع) در باره قول خدای تبارک و تعالی (۱۳۸ سوره ۲) «و همچنین شما را امت میانه قرار دادیم تا بر مردم گواه باشید و پیغمبر بر شما گواه باشد» پرسیدم، فرمود: مائیم امت میانه و مائیم گواهان خدای تبارک و تعالی بر خلقش و حجتهای او در زمینش گفتم: خدا فرماید: (۷۷ سوره ۲۲) «ای اهل ایمان رکوع کنید و سجده کنید و پروردگارتان را بپرستید و نیکی کنید شاید رستگار گردید و در راه خدا کار زار کنید چنان که سزاوار کارزار کردن برای او است او شما را برگزید» فرمود: خدا ما را قصد کرده و مائیم برگزیدگان و خدای تبارک و تعالی در دین حرجی قرار نداده، حرج از تنگ گرفتن سخت‏تر است، و اینکه فرماید: «ملت پدرتان ابراهیم» تنها ما را قصد کرده و «شما را مسلمان نامیده» خدا ما را مسلمان نامیده «از پیش» یعنی در کتابهای گذشته «و در این» یعنی قرآن «تا پیغمبر بر شما گواه باشد و شما بر مردم گواه باشید» پس رسول خدا (ص) گواه بر ماست نسبت بدان چه از جانب خدای تبارک و تعالی تبلیغ نموده‏ایم و ما بر مردم گواهیم در روز قیامت، هر که ما را تصدیق کند تصدیقش کنیم و هر که تکذیب کند تکذیبش نمائیم. محمدعلی اردکانی, تحفة الأولیاء( ترجمه أصول کافی) - جلد ۱, ۶۰۳ علی بن ابراهیم، از پدرش، از محمد بن ابی عُمیر، از ابن اذینه، از بُرید عِجلی روایت کرده است که گفت: به خدمت امام محمد باقر علیه السلام عرض کردم که قول خدای تبارک و تعالی: «وَ کَذلِکَ جَعَلْناکُمْ أُمَّةً وَسَطاً لِتَکُونُوا شُهَداءَ عَلَی النَّاسِ وَ یَکُونَ الرَّسُولُ عَلَیْکُمْ شَهِیداً» «۳»، __________________________________________________ (۳). بقره، ۱۴۳. (که ترجمه آن گذشت). مراد از امّت و گواهان که در آن مذکور است، کیانند؟ حضرت فرمود که: «ماییم امّت و گروهی که افضل امّت‏ها و اشرف ایشانیم. و ماییم گواهان خدا بر خلق او و حجّت‏های او در زمین او» (و همین جزو حدیث به سندی دیگر گذشت). بُرید می‏گوید که: عرض کردم که: کیست مقصود از قول خدای تعالی: «یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا ارْکَعُوا وَ اسْجُدُوا وَ اعْبُدُوا رَبَّکُمْ وَ افْعَلُوا الْخَیْرَ لَعَلَّکُمْ تُفْلِحُونَ* وَ جاهِدُوا فِی اللَّهِ حَقَّ جِهادِهِ هُوَ اجْتَباکُمْ» «۱»، یعنی: «ای کسانی که گرویده‏اید و ایمان آورده‏اید، رکوع کنید و سجود کنید و بپرستید پروردگار خویش را در تمام آنچه به آن متعبدید؛ از نماز و روزه و حج و غیر آن. بکنید نیکویی را (یعنی کاری را که در شرع پسندیده باشد؛ چون نوافل و طاعات و صله ارحام و مکارم اخلاق و امثال آن)، شاید که شما رستگار شوید. و جهاد و کارزار کنید با کافران، در راه خدا (و محض فرمان‏برداری)؛ چنانچه سزاوار جهاد او باشد (و قابلیت ساحت میدان عزّت و جلالت او را داشته باشد که کمال جدّ و جهد در آن باشد، و خالص باشد از برای رضای خدا، و غبار غیر بر آن دیده نشود). او سبحانه، برگزید شما را برای دین خود و نصرت آن». آن حضرت فرمود که: «ما را قصد فرموده. و ماییم برگزیدگان خدا» و حضرت اشاره به شرح مضمون «وَ ما جَعَلَ عَلَیْکُمْ فِی الدِّینِ مِنْ حَرَجٍ» که بعد از آنچه گذشت واقع شده، فرموده، می‏فرماید که: «و قرار نداده خدای تبارک و تعالی در دین هیچ ضیق و تنگی را (پس حرج از ضیق سخت‏تر و شدّتش بیشتر است). «مِلَّةَ أَبِیکُمْ إِبْراهِیمَ»». حضرت فرمود که: «ما را بخصوص قصد فرموده». و همچنین و «هُوَ سَمَّاکُمُ الْمُسْلِمِینَ»، (اشاره به مضمون آیه است، والا آیه، واو ندارد، بلکه هو به جای واو است) و فرمود که: «خدای عزّوجل ما را مسلمانان نامیده». «مِنْ قَبْلُ»، یعنی: «پیش از قرآن». حضرت فرمود: «در کتاب‏هایی که گذشته». «وَ فِی هذا». «یعنی در این قرآن» و همچنین «لِیَکُونَ الرَّسُولُ شَهِیداً عَلَیْکُمْ وَ تَکُونُوا شُهَداءَ عَلَی النَّاسِ» «۲» (که ترجمه آن گذشت. و وجه تقدیم و تأخیر که در آن است، مذکور شد. و حضرت‏ __________________________________________________ (۱). حج، ۷۷ و ۷۸. (۲). حج، ۷۸. در این حدیث، فرموده آنچه در حدیث سابق گذشت که) «پس رسول خدا صلی الله علیه و آله گواه است بر ما، به آنچه به ما رسیده از جانب خدای تبارک و تعالی (یا به آنچه ما به امت رسانیدیم از جانب آن جناب، به وساطت آن حضرت). و ماییم گواهان بر مردمان در روز قیامت. پس هر که تصدیق نموده او را تصدیق نماییم، و هر که تکذیب کرده او را تکذیب فرماییم».

راویان