→

الکافی (ط - الاسلامیه) - جلد ۲، حدیث ۱۲۴۸

حدیث در کتاب الکافي جلد ۲ کتاب الإيمان و الکفر‏‏ بَابُ الْهِجْرَة

کتاب الإيمان و الکفر · روایت شده از امام محمّد باقر عليه السلام

سند
الحسين بن محمد عن جعفر بن محمد عن القاسم بن الربيع و عده من اصحابنا عن احمد بن محمد بن خالد رفعه قال في وصيه المفضل سمعت ابا عبد الله ع يقول :

لاَ يَفْتَرِقُ رَجُلاَنِ عَلَى اَلْهِجْرَانِ إِلاَّ اِسْتَوْجَبَ أَحَدُهُمَا اَلْبَرَاءَةَ وَ اَللَّعْنَةَ وَ رُبَّمَا اِسْتَحَقَّ ذَلِكَ كِلاَهُمَا فَقَالَ لَهُ‏ مُعَتِّبٌ‏ جَعَلَنِيَ اَللَّهُ فِدَاكَ هَذَا اَلظَّالِمُ‏ فَمَا بَالُ اَلْمَظْلُومِ قَالَ لِأَنَّهُ لاَ يَدْعُو أَخَاهُ إِلَى صِلَتِهِ وَ لاَ يَتَغَامَسُ لَهُ عَنْ كَلاَمِهِ سَمِعْتُ‏ أَبِي‏ يَقُولُ إِذَا تَنَازَعَ اِثْنَانِ فَعَازَّ أَحَدُهُمَا اَلْآخَرَ فَلْيَرْجِعِ اَلْمَظْلُومُ إِلَى صَاحِبِهِ حَتَّى يَقُولَ لِصَاحِبِهِ أَيْ أَخِي أَنَا اَلظَّالِمُ حَتَّى يَقْطَعَ اَلْهِجْرَانَ بَيْنَهُ وَ بَيْنَ صَاحِبِهِ فَإِنَّ اَللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى حَكَمٌ عَدْلٌ يَأْخُذُ لِلْمَظْلُومِ مِنَ اَلظَّالِمِ‏

ترجمه
کمره ای, اصول کافی ترجمه کمره ای جلد ۵, ۳۰۱ در وصیّت مفضل است که شنیدم امام صادق (ع) می‏فرمود: دو مرد به طور قهر کردن از هم جدا نشوند جز اینکه یکی از آنها مستحق بیزاری و لعنت است و بسا که هر دو مستحقّ آن باشند، معتب به آن حضرت عرض کرد: خدا مرا قربانت کند، این جزای ظالم است، مظلوم چه تقصیری دارد؟ فرمود: برای آنکه برادر خود را به پیوست و آتشی با خویش دعوت نمی‏کند و از گفته او صرف نظر نمی‏کند، شنیدم پدرم می‏فرمود: هر گاه دو تن با هم ستیزه کردند و یکی بر دیگری غلبه کرد، آن که ستمدیده نزد طرف ستمگرِ خود رود تا آنکه به او بگوید: ای برادر! من به تو ستم کردم، تا اینکه قهر و متارکه میان او و رفیق او برطرف شود، زیرا خدا حکیم و عادل است، از ظالم داد مظلوم را می‏ستاند. مصطفوی‏, اصول کافی ترجمه مصطفوی جلد ۴, ۴۳ در وصیت مفضل است که (گوید): شنیدم از حضرت صادق علیه السلام میفرمود: از هم جدا نشوند دو مرد بصورت قهر کردن جز اینکه یکی از آن دو سزاوار بیزاری (خدا و رسولش از وی) و لعنت‏ (یعنی دوری از رحمت حق) گردد، و چه بسا که هر دوی آنها سزاوار آن شوند، معتب (که یکی از دوستان مخصوص آن حضرت بود) عرضکرد: خدا مرا بقربان تو گرداند! آنکه ظالم و ستمکار است این سزای اوست، اما مظلوم چه جرمی دارد (که سزاوار بیزاری و لعنت شود؟) فرمود: برای آنکه برادر خود را بآشتی و پیوست با خود دعوت نمی‏کند، و از گفتار او صرف نظر نمی‏کند (و آن را نشنیده نمیگیرد) شنیدم پدرم میگفت: هر گاه دو تن با هم ستیزه کنند و یکی بر دیگری غالب آید، باید آن ستمدیده و مظلوم نزد رفیق ستمگر خود رود و باو بگوید: ای برادر من ستمکارم، تا جدائی میانه او و رفیقش از بین برود، پس خدای تبارک و تعالی حکیم و عادل است و داد مظلوم را از ظالم بستاند. محمدعلی اردکانی, تحفة الأولیاء( ترجمه أصول کافی) - جلد ۴, ۴۷ حسین بن محمد روایت کرده است، از جعفر بن محمد، از قاسم بن ربیع و چند نفر از اصحاب ما، از احمد بن محمد بن خالد که آن را مرفوع ساخته و گفته است که: در وصیّت مفضّل است که شنیدم از امام جعفر صادق علیه السلام که می‏فرمود: «دو مرد بر هجران از یکدیگر جُدا نمی‏شوند، مگر آنکه یکی از ایشان مستوجب و سزاوار بیزاری و لعنت می‏شود، و بسا است که هر دو این را مستوجب می‏شوند». پس معتّب به حضرت عرض کرد که: خدا مرا فدای تو گرداند! اینک ظالم است که مستوجب این است. پس حال مظلوم چیست؟ و او را چه باک است که باید مستوجب بیزاری و لعنت باشد؟ فرمود: «زیرا که برادرش را به سوی پیوند با خود نمی‏خواند، و برای او (از سخنش تن به غفلت نمی‏دهد)، و از سر آن نمی‏گذرد. و شنیدم از پدرم علیه السلام که می‏فرمود: چون دو کس باهم نزاع کنند و یکی از ایشان بر دیگری غالب شود، باید که مظلوم به سوی صاحب خود برگردد، تا آنکه به صاحب خویش بگوید که: ای برادر من! من ظالم و ستمکارم، تا جدایی و دوری میان او و صاحبش بریده شود؛ زیرا که خدای عز و جل حاکمی است عادل، که داد مظلوم را از ظالم می‏ستاند».

راویان