الکافی (ط - الاسلامیه) - جلد ۲، حدیث ۱۳۲۸

علي بن محمد عن محمد بن جمهور عن احمد بن الحسين عن ابيه عن اسماعيل بن محمد عن محمد بن سنان قال :

کمره ای, اصول کافی ترجمه کمره ای جلد ۵, ۳۴۹ از محمد بن سنان گوید: من نزد امام رضا (ع) بودم و به من فرمود: ای محمد! راستش این است که در زمان بنی اسرائیل چهار مؤمن بودند و یکی از آنها نزد سه دیگر رفت که در یک خانه برای مناظره میان خود گرد آمده بودند، در خانه را کوبید و چاکری نزد او بیرون شد و از او پرسید، آقایت کجا است؟ گفت: در خانه نیست، آن مرد مؤمن برگشت و آن غلام نزد آقایش به درون خانه رفت، آقایش از او پرسید کی بود که در را کوبید؟ گفت: فلان کس بود و من در پاسخش گفتم: شما در خانه نیستید، آقا در برابر این گزارش غلام خود خاموش شد و اعتنائی نکرد و غلام خود را در ردّ آن مؤمن سرزنش ننمود و هیچ کدام آن سه تن از برگشتن آن مؤمن از در خانه غمگین نشدند و به حدیثی که خود با هم در میان داشتند روی آوردند و چون فردا شد بامداد آن مؤمن نزد آنها رفت و آنها را پیدا کرد، با هم بیرون آمده بودند و می‏خواستند بروند سر کشتزاری که یکی از آنها داشت به آنها سلام داد و گفت: من هم با شما هستم؟ به او گفتند: بسیار خوب، و از او (راجع به وضع دیروز) عذر خواهی نکردند، آن مرد حاجتمند و ناتوان بود، چون میان راه رسیدند، به ناگاه چشمشان به تیکه ابری افتاد که بر آنها سایه کرد و گمان بردند بارانی در پی است و شتافتند که زودتر به مقصد برسند و چون آن ابر در بالای سرشان استوار و پا برجا شد، به ناگاه یک جارچی از میان آن تیکه ابر فریاد کشید: ای آتش! اینان را بگیر، منم جبرئیل فرستاده خدا، پس به ناگاه آتشی از میان ابر شعله زد و آن سه تن مؤمن را در ربود و او تنها و هراسنده به جا ماند و در شگفت و تعجّب بود از آنچه بر سر آن مردم فرود آمد و نمی‏دانست سببش چیست، به سوی شهر برگشت و یوشع بن نون (وصی حضرت موسی) را ملاقات کرد و به او خبر داد و آنچه را دیده و شنیده بود گزارش کرد، یوشع بن نون فرمود: آیا نمی‏دانی که خداوند بر آنها خشم کرد پس از آنکه از آنها خشنود بود و این خشم برای کاری بود که با تو کردند، پرسید با من چه کاری کردند؟ یوشع برای او باز گفت، آن مرد گفت: من آنها را حلال‏ کردم و از آنها در گذشتم، فرمود: اگر این پیش از نزول عذاب بود، برای آنها سودمند بود ولی اکنون برای آنها سودی ندارد و بسا باشد که پس از این به آنها سود بخشد. مصطفوی‏, اصول کافی ترجمه مصطفوی جلد ۴, ۷۰ محمد بن سنان گوید: نزد حضرت رضا علیه السلام بودم پس بمن فرمود: ای محمد بدرستی که در زمان بنی اسرائیل چهار نفر مؤمن بودند، پس (روزی) یکی از آنان نزد آن سه نفر دیگر که در منزل یکی از آنان برای صحبتی گرد آمده بودند رفت و در زد، غلام بیرون آمد باو گفت: آقایت کجاست؟ گفت: در خانه نیست، آن مرد برگشت و غلام نیز نزد آقایش رفت، آقایش از او پرسید: آنکه در زد که بود گفت: فلان کس بود و من باو گفتم: که شما در خانه نیستید؟ آن مرد ساکت شد و اعتنائی نکرد و غلام خود را در این باره سرزنش نکرد و هیچ کدامیک از آن سه نفر از این پیش آمد اندوهی بخود راه ندادند و شروع بدنباله سخن خود کردند، همین که فردای آن روز شد آن مرد مؤمن بامداد بنزد آن سه نفر رفت و بآنها برخورد کرد که هر سه از خانه بیرون آمده بودند و میخواستند بکشتزاری (یا باغی) که از یکی از آنان بود بروند، پس بآنان سلام کرد و گفت: من هم با شما هستم (و بهمراه شما بیایم)؟ گفتند: آری و از او نسبت به پیش آمد «دیروز عذر خواهی نکردند و او مردی مستمند و ناتوان بود، پس (براه افتادند) و همین طور که در قسمتی از راه میرفتند ناگاه قطعه ابری بالای سر آنها آمد و بر آنها سایه انداخت، آنان گمان کردند که باران است، پس شتافتند (که باران نخوردند ولی) چون ابر بالای سرشان قرار گرفت یک منادی از میان آن ابر فریاد زد: ای آتش، اینان را (در کام خود) بگیر و من جبرئیل فرستاده خدایم، بناگاه آتشی از دل آن ابر بیرون آمد و آن سه نفر را در خود فرو برد، و آن مرد مؤمن تنها و هراسناک بماند و از آنچه بر سر آنها آمده بود در شگفت بود و نمیدانست سبب چیست؟ پس بشهر برگشت و حضرت یوشع بن نون (وصی حضرت موسی) علیه السلام را دیدار کرد و جریان را با آنچه دیده و شنیده بود باو گفت، یوشع بن نون فرمود: آیا نمیدانی که خداوند بر آنها خشم کرد پس از آنکه از آنان خشنود و راضی بود، و این پیش آمد برای آن کاری بود که با تو کردند عرضکرد: مگر آنها با من چه کردند؟ یوشع جریان را گفت، آن مرد گفت: من آنها را حلال کردم و از آنها گذشتم؟ فرمود: اگر این (گذشت تو) پیش از آمدن عذاب بود بآنها سود میداد ولی اکنون برای آنان سودی ندارد، و شاید پس از این به آنها سود بخشد. محمدعلی اردکانی, تحفة الأولیاء( ترجمه أصول کافی) - جلد ۴, ۸۵ علی بن محمد، از ابن جمهور، از احمد بن حسین، از پدرش، از اسماعیل بن محمد، از محمد بن سنان روایت کرده است که گفت: در نزد امام رضا علیه السلام بودم؛ پس به من فرمود که: «ای محمد! به درستی که در زمان بنی‏اسرائیل چهار نفر بودند از مؤمنان؛ پس یکی از ایشان به نزد سه نفر دیگر آمد، و ایشان در منزل یکی از آن سه نفر جمع بودند، به جهت مناظره و گفتگویی که در میان ایشان بود؛ پس در را کوبید، و غلام صاحبخانه به سوی او بیرون آمد. گفت که: آقایت در کجا است؟ گفت که: در خانه نیست. آن مرد برگشت، و غلام‏ داخل شد و به نزد آقایش آمد. به او گفت که: کی بود آنکه در را کوبید؟ گفت: فلان کس بود، و به او گفتم که تو در خانه نیستی. آقا ساکت شد و پروایی نکرد، و غلام خود را ملامت و سرزنش ننمود، و هیچ‏یک از ایشان غمناک نشد، به جهت بازگشتن آن مرد از خانه، و شروع کردند در حدیث و قصّه خویش. و چون فردا شد، آن مرد، صبح زود به جانب ایشان آمد؛ پس به ایشان برخورد، در حالی که ایشان بیرون آمده بودند و می‏خواستند که به جانب مزرعه‏ای روند که مال بعضی از ایشان بود؛ پس آن مرد به ایشان سلام کرد و گفت که: من با شما می‏آیم. گفتند: بیا. و او را عذرخواهی نکردند در باب آنچه دیروز اتّفاق افتاده بود. و آن مرد، محتاج و پریشان حال بود. و چون در عرض راه بودند، ناگاه دیدند که پاره ابری ایشان را سایه کرده. گمان کردند که باران می‏آید؛ پس مبادرت کردند و به سرعت رفتند. و چون آن ابر بر بالای سر ایشان قرار گرفت و با ایشان برابر شد، شنیدند که نداکننده‏ای از اندران آن ابر ندا می‏کرد که: ای آتش! ایشان را فرا گیر، و منم جبرئیل فرستاده خدا؛ پس ناگاه آتشی از اندران آن ابر هر سه نفر را ربود، و آن مرد باقی ماند با نهایت ترس، و تعجّب می‏کرد از آنچه بر آن گروه فرود آمد، و نمی‏دانست که سبب آن چیست. بعد از آن، به جانب شهر برگشت و حضرت یوشع بن نون را ملاقات کرد، و این خبر را به آن حضرت داد، با آنچه دیده و شنیده بود. یوشع بن نون علیه السلام فرمود: آیا ندانستی که خدا بر ایشان خشم گرفت، بعد از آنکه از ایشان خشنود بود؟ و آن به سبب کرداری است که ایشان با تو کردند. عرض کرد که: کردار ایشان با من چه بود؟ پس یوشع علیه السلام او را به آنچه کرده بودند حدیث فرمود. آن مرد عرض کرد: پس من ایشان را در حِلّ قرار می‏دهم، و ایشان را حلال می‏کنم و از ایشان درمی‏گذرم. فرمود که: اگر این عفو، پیش از آنچه شد، می‏بود، ایشان را نفع می‏بخشید. امّا در این ساعت، نفعی ندارد، و شاید که ایشان را بعد از این نفع بخشد».