→

الکافی (ط - الاسلامیه) - جلد ۲، حدیث ۲۳۱۷

حدیث حضرت محمد (ص) در کتاب الکافي جلد ۱ کِتَابُ فَضْلِ الْعِلْم‏‏ بَابُ النَّوَادِرِ

کتاب فضل العلم · روایت شده از حضرت محمد صلی الله علیه و آله

سند
عده من اصحابنا عن احمد بن محمد بن خالد عن يعقوب بن يزيد عن علي بن جعفر عن عبد الملك بن قدامه عن ابيه عن علي بن الحسين ع قال قال رسول الله ص يوما لجلسايه :

تَدْرُونَ مَا اَلْعَجْزُ قَالُوا اَللَّهُ وَ رَسُولُهُ‏ أَعْلَمُ فَقَالَ اَلْعَجْزُ ثَلاَثَةٌ أَنْ يَبْدُرَ أَحَدُكُمْ بِطَعَامٍ يَصْنَعُهُ لِصَاحِبِهِ فَيُخْلِفَهُ وَ لاَ يَأْتِيَهُ وَ اَلثَّانِيَةُ أَنْ يَصْحَبَ اَلرَّجُلُ مِنْكُمُ اَلرَّجُلَ أَوْ يُجَالِسَهُ يُحِبُّ أَنْ يَعْلَمَ مَنْ هُوَ وَ مِنْ أَيْنَ هُوَ فَيُفَارِقَهُ قَبْلَ أَنْ يَعْلَمَ ذَلِكَ وَ اَلثَّالِثَةُ أَمْرُ اَلنِّسَاءِ يَدْنُو أَحَدُكُمْ مِنْ أَهْلِهِ فَيَقْضِي حَاجَتَهُ وَ هِيَ لَمْ تَقْضِ حَاجَتَهَا فَقَالَ‏ عَبْدُ اَللَّهِ بْنُ عَمْرِو بْنِ اَلْعَاصِ‏ فَكَيْفَ ذَلِكَ يَا رَسُولَ اَللَّهِ‏ قَالَ يَتَحَوَّشُ‏ وَ يَمْكُثُ حَتَّى يَأْتِيَ ذَلِكَ مِنْهُمَا جَمِيعاً قَالَ وَ فِي حَدِيثٍ آخَرَ قَالَ‏ رَسُولُ اَللَّهِ ص‏ إِنَّ مِنْ أَعْجَزِ اَلْعَجْزِ رَجُلاً لَقِيَ رَجُلاً فَأَعْجَبَهُ نَحْوُهُ فَلَمْ يَسْأَلْهُ عَنِ اِسْمِهِ وَ نَسَبِهِ وَ مَوْضِعِهِ‏

ترجمه
کمره ای, اصول کافی ترجمه کمره ای جلد ۶, ۵۹۱ از علی بن الحسین (ع) که: رسول خدا (ص) یک روز به همنشین‏های خود فرمود: می‏دانید عجز کدام است؟ گفتند: خدا و رسولش داناترند، فرمود: عجز و درماندگی سه چیز است: الف- یکی از شماها بشتابد و خوراکی برای رفیق خود آماده سازد و او نیاید از آن بخورد و خلف وعده کند. ب- اینکه مردی از شماها با دیگری رفیق و همصحبت شود یا همنشین گردد و دوست دارد که بداند او کیست و از کجا است و پیش از آنکه این را بداند از او جدا شود. ج- در باره کار زنها است، یکی از شماها به زنِ خود در آید و حاجتش برآید (یعنی انزال کند و از عمل فارغ گردد) با اینکه آن‏ زن هنوز کامیاب نشده و آتش شهوتش فرو ننشسته است؛ عبد اللَّه بن عمرو بن عاص عرض کرد: این مطلب چگونه است؟ فرمود: خودداری کند و بپاید تا آب از هر دو آید. فرمود: در حدیث دیگر است که رسول خدا (ص) فرموده است: از بدترین درماندگی است که مردی با مردی برخورد کند و از او خوشش آید و او را بپسندد و از نام و نسب او نپرسد. مصطفوی‏, اصول کافی ترجمه مصطفوی جلد ۴, ۴۹۶ حضرت زین العابدین علیه السلام از رسول خدا (ص) حدیث کند که روزی به همنشینهای خود فرمود: آیا میدانید که ناتوانی چیست؟ عرضکردند: خدا و رسولش داناترند، فرمود: ناتوانی سه چیز است: یکی اینکه کسی اقدام کند و خوراکی برای رفیقش آماده کند و آن رفیق خلف وعده کند و برای صرف آن خوراک پیش او نیاید، دوم اینکه کسی از شما با دیگری رفاقت کند یا همنشین شود و دوست دارد بداند که او کیست و از کجا است و پیش از اینکه دانای بآن گردد از او جدا شود، سوم در باره کار زنها است، که یکی از شما بزن خود نزدیک شود و کام خود را بگیرد (و از آن زن لذت برد) با اینکه آن زن کامش را نگرفته، عبد اللَّه پسر عمرو عاص عرضکرد: ای رسول خدا آن چگونه است؟ فرمود خودداری و درنگ کند تا از هر دو انزال شود. فرمود: و در حدیث دیگری است که رسول خدا (ص) فرموده: ناتوانترین ناتوانها مردی است که بمردی دیگر برخورد کند و از رفتار او خوشش آید، و از نام و نسب و جای او نپرسد. محمدعلی اردکانی, تحفة الأولیاء( ترجمه أصول کافی) - جلد ۴, ۷۷۷ چند نفر از اصحاب ما روایت کرده‏اند، از احمد بن محمد بن خالد، از یعقوب بن یزید، از علی بن جعفر، از عبد الملک بن قدامه، از پدرش، از حضرت علی بن الحسین علیهما السلام که فرمود: «رسول خدا صلی الله علیه و آله روزی به همنشینان خود فرمود: می‏دانید که عجز و ناتوانی چیست؟ عرض کردند که: خدا و رسولش داناترند. فرمود که: عجز سه چیز است: اوّل آنکه یکی از شما مبادرت کند به طعامی که آن را از برای صاحبش بسازد، پس با او خُلف کند و در نزدش نیاید، و دویم آنکه مردی از شما با مردی رفاقت کند یا با او همنشینی نماید، واجب است که بداند که آن کیست و از کجا است. پس از او جدا می‏شود، پیش از آنکه این را بداند، و سیم امر زنان است. یکی از شما به اهلش نزدیک می‏شود و حاجت خود را برمی‏آورد، و آن زن حاجت خود را هنوز برنیاورده [است‏]. پس عبداللَّه، پسر عمرو بن عاص، عرض کرد که: یا رسول اللَّه! این امر چگونه است؟ فرمود که: سخت می‏آمیزد و درنگ می‏کند تا آنکه آن، از ایشان، هر دو بیاید» (یعنی آب منی).و گفته است که: در حدیث دیگر است که رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمود که: «از عاجزترین عاجزها مردی است که مردی را ملاقات کند، و طورش [/ روش و اخلاقش‏] او را خوش آید، و او را از نام و نسب و جایش سؤال نکند».

راویان