الکافی (ط - الاسلامیه) - جلد ۲، حدیث ۳۹۸

علي بن ابراهيم عن ابيه عن صفوان بن يحيي عن يحيي الازرق عن حماد بن بشير عن ابي عبد الله ع قال :

کمره ای, اصول کافی ترجمه کمره ای جلد ۴, ۳۵۷ از امام صادق (ع) که فرمود: به راستی خدا تبارک و تعالی نرمش را دوست دارد و از نرمشِ او با بنده‏ها است که کینه‏ها را از سینه‏های آنها در کشد و آنها را مخالف هوس و دلخواهشان کند (به وسیله عقل و پند و اندرز و تبلیغ پیغمبران و حکماء و دانشمندان) و از رفق وی به آنان است که آن را به امری واگذارد که خواهد آن را از میان بردارد برای نرمش با آنها تا حلقه‏های ایمان به تن آنها ننشیند و یکباره بار آنها سنگین نشود و ناتوان گردند و چون این را خواهد فرمانی را به فرمان دیگری نسخ کند و آن فرمان اول منسوخ و ملغی گردد مصطفوی‏, اصول کافی ترجمه مصطفوی جلد ۳, ۱۸۱ امام صادق علیه السّلام فرمود: خدای تبارک و تعالی ملایم است و ملایمت را دوست دارد، از ملایمت او نسبت به بندگانش، بیرون ساختن کینه‏ها و مخالفت هوسها و دلهایشانست و نیز از ملایمت او نسبت به بندگان اینست که: امری را که میخواهد مردم را از آن برکنار کند، برای ملایمت با آنها ایشان را با آن امر وامیگذارد (که طبق عادت رفتار کنند و از ابتدا بر آنها سخت نمیگیرد) تا سنگینی امر ایمان یکباره بر آنها نیفتد که ناتوان گردند، و چون اراده برکناری آنها کند، آن امر را بامر دیگری نسخ فرماید تا امر اول منسوخ گردد (چنانچه در صدر اسلام مردم را بقبله بیت المقدس واگذاشت و چون باحکام اسلام انس و الفت پیدا کردند، آنها را متوجه کعبه فرمود و بیت المقدس منسوخ گردید). محمدعلی اردکانی, تحفة الأولیاء( ترجمه أصول کافی) - جلد ۳, ۳۱۱ علی بن ابراهیم، از پدرش، از صفوان بن یحیی، از یحیی ارزق، از حمّاد بن‏ بشیر، از امام جعفر صادق علیه السلام روایت کرده است که فرمود: «به درستی که خدای- تبارک و تعالی- صاحب رفق است، و رفق را دوست می‏دارد. پس از جمله رفق آن جناب با بندگان خویش، بیرون کشیدن او است- به رفق و مدارایی- کینه‏ها و ضدّیّت ایشان را با هوا و هوس و دل‏های ایشان، چنان که تیغ را از نیام بیرون می‏کشند. و از جمله رفق او با ایشان، آن است که ایشان را وا می‏گذارد بر امری که اراده دارد که ایشان را از آن دور گرداند، از روی نرمی کردن با ایشان، تا آنکه دسته‏های ایمان و سنگینی آن را یکبار بر ایشان نیندارد «۱» تا ضعیف و ناتوان شوند؛ پس هر گاه این را اراده فرماید، آن امر را به امری دیگر نسخ و برطرف سازد؛ پس این امر منسوخ شود و تکلیف در باب آن باقی نماند». __________________________________________________ (۱). مقصود آن است که همه واجبات را یکباره نازل و واجب نمی‏کند.