الکافی (ط - الاسلامیه) - جلد ۲، حدیث ۷۴۸

عنه عن احمد بن محمد عن عمر بن عبد العزيز عن جميل عن ابي عبد الله ع قال سمعته يقول :

کمره ای, اصول کافی ترجمه کمره ای جلد ۴, ۶۱۳ از جمیل، گوید: شنیدم امام صادق (ع) می‏فرمود: به راستی از آنچه خدا عز و جل مؤمن را بدان مخصوص ساخته، این است که او را شناسای احسان به برادران خود نموده گرچه اندکی باشد و احسان به بسیاری عطا نیست برای آنکه خدا عز و جل در قرآن خود می‏فرماید (۹ سوره حشر): «بر خود مقدم می‏دارند و گرچه تنگدست و بی‏چاره باشند» سپس فرمود: «هر که از بخل خود محفوظ ماند پس آنان رستگارانند» هر که را خدا عز و جل به این صفت شناخت (شناسا کرد خ ل) خداوندش دوست دارد و هر که را خدا تبارک و تعالی دوست دارد، روز قیامت مزد او را بی‏اندازه بپردازد. سپس فرمود: ای جمیل، این حدیث را برای برادرانت روایت کن، زیرا که آن تشویق به احسان کردن است. مصطفوی‏, اصول کافی ترجمه مصطفوی جلد ۳, ۲۹۴ امام صادق علیه السّلام میفرمود: از جمله آنچه خدای عز و جل مؤمن را بدان اختصاص داده اینست که: او را شناسا و قدردان احسان برادران خود نماید اگر چه کم باشد (تا از آنها سپاسگزاری کند و خودش هم در مقام احسان برآید) و احسان و نیکی بکمیت زیاد نیست (بلکه مراعات کیفیت مهمتر است) از این رو خدای عز و جل در کتابش فرماید: «اگر چه تنگدست و در مضیقه باشند دیگران را بر خود ترجیح دهند ۹ سوره ۵۹» (پس در موردی که مؤمن چیزی را که خود بدان محتاجست بدیگران بخشد، احسانی با ارزش نموده اگر چه آن چیز از لحاظ کمیت اندک باشد) سپس خدای عز و جل فرماید: «هر که بخل خود را نگه دارد (و بدیگران احسان کند) آنان رستگارانند» و هر که را خدای عز و جل باین خصلت شناخت او را دوست دارد و هر که را خدای تبارک و تعالی دوست داشت، مزدش را روز قیامت بدون حساب، کامل دهد، سپس فرمود، ای جمیل این حدیث را ببرادرانت بگو که موجب تشویق آنها باحسانست. محمدعلی اردکانی, تحفة الأولیاء( ترجمه أصول کافی) - جلد ۳, ۵۱۹ از او، از احمد بن محمد، از عمر بن عبدالعزیز، از جمیل، از امام جعفر صادق علیه السلام روایت است که گفت: شنیدم از آن حضرت که می‏فرمود: «به درستی که از جمله آن‏چه خدای عز و جل مؤمن را به آن مخصوص ساخته، آن است که نیکی [به‏] برادرانش را به او شناسانیده و اگرچه آن نیکی کم باشد، و نیکی به کثرت و بسیاری نیست. و بیان این، آن است که خدای عز و جل در کتاب خویش می‏فرماید که: «وَ یُؤْثِرُونَ عَلی‏ أَنْفُسِهِمْ وَ لَوْ کانَ بِهِمْ خَصاصَةٌ» «۱»؛ یعنی: «و برمی‏گزینند بر نفس‏های خود که از خود باز می‏گیرند و به دیگران می‏دهند و هر چند که با ایشان فقر و پریشانی باشد». بعد از آن فرموده است که: «وَ مَنْ یُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُولئِکَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ» «۲»؛ یعنی: «و هر که نگاه داشته شود از بخل خویش، پس آن گروه، ایشان ستمکارانند. و هر که خدای عز و جل او را به این طریق بشناسد، او را دوست دارد. و هر که خدای- تبارک و تعالی- او را دوست دارد، مزد او را در روز قیامت تمام و کمال به او عطا فرماید به چیزی که به شماره درنیاید یا نیندازد». بعد از آن فرمود که: «ای جمیل! این حدیث را از برای برادران خویش روایت کن؛ زیرا که آن باعث ترغیب برادران تو است در نیکی». __________________________________________________ (۱). حشر، ۹. (۲). حشر، ۹.