اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ مِن‌َ النّاس‌ِ مَن يَقُول‌ُ آمَنّا بِاللّه‌ِ فَإِذا أُوذِي‌َ فِي اللّه‌ِ جَعَل‌َ فِتنَةَ النّاس‌ِ کَعَذاب‌ِ اللّه‌ِ وَ لَئِن جاءَ نَصرٌ مِن رَبِّک‌َ لَيَقُولُن‌َّ إِنّا کُنّا مَعَکُم أَ وَ لَيس‌َ اللّه‌ُ بِأَعلَم‌َ بِما فِي صُدُورِ العالَمِين‌َ «10»
و بعض ناس هستند که منافقين و کساني که ضعف ايمان دارند
جلد 14 - صفحه 296
بزبان ميگويند ايمان آورده‌ايم بخداوند متعال پس زماني که يک آسيبي و اذيتي و مشقتي در راه دين از کفار بآنها متوجه شود قرار ميدهند اينکه مشقت و مصيبت و اذيت جزئي فاني زائل از دست کفار را مثل عذاب دائمي خلودي الهي و اگر يک نصرتي و استفاده غنيمتي و يک روشنايي ديدند در مسلمين از جانب پروردگار تو هر آينه ميگويند: البته بدرستي که ما هم با شما بوديم و سهم ميبريم آيا نيست خداوند بداناتر به آنچه در قلوب عالمين است.
وَ مِن‌َ النّاس‌ِ من تبعيضيه است يعني ظاهر مسلمان و باطن کافر.
مَن يَقُول‌ُ آمَنّا لسانا سر زبان بدون دخول ايمان در قلب آنها.
باللّه توحيد و تصديق نبي و قبول احکام و اطاعت الهي.
فَإِذا أُوذِي‌َ فِي اللّه‌ِ در جنگ با کفار و ظالمين و فساق و ديدند باصطلاح هوا پس است يا کشته ميشوند يا آسيبي بآنها وارد ميشود يا بزحمت و مشقتي ميافتند.
جَعَل‌َ فِتنَةَ النّاس‌ِ اينکه اذيتهاي کفار را.
کَعَذاب‌ِ اللّه‌ِ که «أُعِدَّت لِلکافِرِين‌َ».
وَ لَئِن جاءَ نَصرٌ مِن رَبِّک‌َ و اگر يک پيشروي و فتحي و نصرتي از جانب خدا بر مؤمنين آمد.
لَيَقُولُن‌َّ إِنّا کُنّا مَعَکُم ما هم مسلمان مؤمن هستيم و با شما مؤمنين شريک هستيم و با شما بوديم.
أَ وَ لَيس‌َ اللّه‌ُ بِأَعلَم‌َ بِما فِي صُدُورِ العالَمِين‌َ اينکه آيه شريفه نظير اينکه آيه شريفه است:
الَّذِين‌َ يَتَرَبَّصُون‌َ بِکُم فَإِن کان‌َ لَکُم فَتح‌ٌ مِن‌َ اللّه‌ِ قالُوا أَ لَم نَکُن مَعَکُم وَ إِن کان‌َ لِلکافِرِين‌َ نَصِيب‌ٌ قالُوا أَ لَم نَستَحوِذ عَلَيکُم وَ نَمنَعکُم مِن‌َ المُؤمِنِين‌َ (نساء آيه 141) و غير اينکه از آيات و اينکه نمره اشخاص در تمام ادوار بودند و در زمان ما بسيار هستند که هر جا آش است فراش هستند يک روز مؤمن يک روز کافر تا هوا چه اقتضايي داشته باشد.