1- براى رسيدن به هدايت ويژهى الهى، تلاش لازم است و بايد گام اوّل را خود انسان بردارد. «جاهَدُوا- لَنَهْدِيَنَّهُمْ»، چنانکه در جاى ديگر مىفرمايد: «إِنْ تَنْصُرُوا اللَّهَ يَنْصُرْکُمْ» «1»
2- گاهى، يک گام و يک لحظه تلاش خالصانه، هدايت و نجات ابدى را به دنبال دارد. ( «جاهَدُوا» به صورت ماضى و «لَنَهْدِيَنَّهُمْ» به صورت مضارع و مستمرّ آمده است.)
3- در مديريّت و رهبرى، لازم نيست تمام ابعاد کار از روز اوّل روشن باشد، همين که گامى الهى بر داشته شد، در وسط راه، هدايتهاى غيبى مىآيد.
«جاهَدُوا- لَنَهْدِيَنَّهُمْ»
4- آنچه به تلاشها ارزش مىدهد، خلوص است. «فِينا»
5- راههاى وصول به قرب الهى، محدوديّتى ندارد. «سُبُلَنا»
6- به وعدههاى خداوند اطمينان داشته باشيم. «لَنَهْدِيَنَّهُمْ» (حرف لام و نون تأکيد، نشانههاى تأکيد است)
7- نشانهى نيکوکار بودن، تلاش در راه حقّ و اخلاص است. «جاهَدُوا فِينا- لَمَعَ الْمُحْسِنِينَ»
8- همراه بودن خداى بزرگ با بندهاى ضعيف، يعنى رسيدن انسان به همه چيز.
«إِنَّ اللَّهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِينَ» چنانکه در دعاى عرفهى امام حسين عليه السلام مىخوانيم: «ما ذا فقد من وجدک و ما ذا وجد من فقدک» هر که تو را يافت، چه کمبودى دارد و هر که تو را از دست داد، چه دارد؟
9- خداوند، هم راه قرب را به ما نشان مىدهد و هم تا رسيدن به مقصد، دست ما را مىگيرد. لَنَهْدِيَنَّهُمْ ... لَمَعَ الْمُحْسِنِينَ
«الحمدللّه ربّ العالمين»
«1». محمّد، 7.
جلد 7 - صفحه 177
سورهى روم
اين سوره شصت آيه دارد و در مکّه نازل شده است.
همانند بسيارى از سورههاى مکى، موضوع اصلى اين سوره، مبدأ و معاد و گفتگوهاى اهل ايمان و کفر در اين زمينه است.
اين سوره با پيشگويى پيروزى روميان بر ايرانيان در جنگ آغاز مىشود و به همين مناسبت، سوره «روم» نام گرفته است.
بخش عمده آيات اين سوره، به ذکر نعمتهاى الهى در آسمان و زمين و نظام زوجيّت در گياهان و حيوانات، آفرينش انسان از خاک و پيوند زن و مرد، تلاش در روز و خواب در شب، بارش باران و وزش باد و حيات زمين پس از مرگ مىپردازد.
جلد 7 - صفحه 178
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
به نام خداوند بخشندهى مهربان