اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ مِن آياتِه‌ِ أَن تَقُوم‌َ السَّماءُ وَ الأَرض‌ُ بِأَمرِه‌ِ ثُم‌َّ إِذا دَعاکُم دَعوَةً مِن‌َ الأَرض‌ِ إِذا أَنتُم تَخرُجُون‌َ «25»
و از جمله آيات الهي اينست که برپاست آسمان و زمين به امر پروردگار پس از آن زماني که بطلبيم شما را بدعوة از زمين در آن هنگام شما بيرون ميآييد.
وَ مِن آياتِه‌ِ أَن تَقُوم‌َ السَّماءُ وَ الأَرض‌ُ بِأَمرِه‌ِ تمام اينکه کرات جويه که عدد آنها را جز خالق آنها نميداند و چه بسا بعض آنها چندين هزار برابر کره زمين و از کثرت بعد آنها کوچک نمايان ميشوند و چه بسا از کثرت بعد، مشاهده نميشوند تمام آنها با آنچه در آنها است در اينکه فضاء وسيع بقدرت کامله حق بر جا است و تمام مأمور بامر او هستند بهمان نحوي که از ابتداء خلق شده نه کهنه ميشوند و نه سائيده، و نه نظم آنها بر هم ميخورد و نه خسته ميشوند کسي که اينکه گونه قدرت دارد البته موقعي که شما را از قبور خود بخواند آني و فوري از قبور خود بيرون ميشويد و مراد از «امره» نظر به اينکه مفسرين عقل و شعوري براي آنها قائل نيستند فقط ذوي العقول را انس و جن و ملک ميدانند، حمل کردند بر امر تکويني که ايجاد و ابقاء آنها است و چون
جلد 14 - صفحه 379
مکرر گفته شده و آيات شريفه و اخبار بسيار دلالت دارد تمام عقل و شعور و معرفت و عبادت و اطاعت و تسبيح و تحميد دارند بر حسب امر او، تمام بدستور او قيام دارند و انجام تکليف خود ميکنند.
ثُم‌َّ إِذا دَعاکُم دَعوَةً مِن‌َ الأَرض‌ِ بنفخه ثانيه اسرافيل چنانچه ميفرمايد وَ نُفِخ‌َ فِي الصُّورِ فَإِذا هُم مِن‌َ الأَجداث‌ِ إِلي رَبِّهِم يَنسِلُون‌َ (سوره يس آيه 51) و گفتند معناي ينسلون يعني بشتاب و فوري إِذا أَنتُم تَخرُجُون‌َ.