اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ يَقُولُون‌َ مَتي هذَا الفَتح‌ُ إِن کُنتُم صادِقِين‌َ «28» قُل يَوم‌َ الفَتح‌ِ لا يَنفَع‌ُ الَّذِين‌َ کَفَرُوا إِيمانُهُم وَ لا هُم يُنظَرُون‌َ «29»
و مي‌گويند چه زماني است و کي مي‌آيد اينکه فتحي که مي‌گوئيد که مؤمنين فاتح مي‌شوند بر کفار و مشرکين اگر شما راست گويانيد.
به آنها بفرما که روز فتح ديگر براي شما نتيجه ندارد، ايمان در آن روز، نفع ندارد براي کساني که کافر شدند ايمان آنها و مهلت داده هم نمي‌شوند.
مفسرين اختلاف کردند که يوم الفتح چه روزي است! بعضي گفتند روز بدر کبري بعضي گفتند يوم فتح مکه بعضي گفتند دوره ظهور حضرت بقية اللّه لکن آيه خلاف اينها مي‌فرمايد زيرا در بدر کبري و در فتح مکه و در دوره ظهور ايمان نفع مي‌بخشد حتي دارد پس از ظهور اول طائفه‌اي که مشرف به اسلام مي‌شوند نصاري هستند، هم توبه قبول است و هم ايمان مقبول است. بعضي گفتند مراد قيامت است، اينکه هم صدق فتح بر او به نظر نمي‌آيد و آن چه به نظر نزديک است و اخبار هم بر طبقش داريم دوره رجعت است که آنها را زنده مي‌کنند و از آنها انتقام مي‌کشند و ديگر از آنها توبه و ايمان پذيرفته نمي‌شود.
هذا ما عندنا.
وَ يَقُولُون‌َ مَتي هذَا الفَتح‌ُ ظاهرا اشاره باشد به آيه شريفه وَعَدَ اللّه‌ُ الَّذِين‌َ آمَنُوا مِنکُم- الي قوله تعالي- أَمناً يَعبُدُونَنِي لا يُشرِکُون‌َ بِي شَيئاً (نور آيه 55) شرحش گذشت.
إِن کُنتُم صادِقِين‌َ اشاره به تکذيب قرآن و رسول اللّه و از باب سخريه و استهزاء گفتند.
قُل يَوم‌َ الفَتح‌ِ که بناء بر آن چه اشاره شد دوره رجعت است.
لا يَنفَع‌ُ الَّذِين‌َ کَفَرُوا إِيمانُهُم ديگر ايمان پذيرفته نمي‌شود.
وَ لا هُم يُنظَرُون‌َ بمجرد اينکه که از قبور خارج مي‌شوند از آنها انتقام کشيده ميشود
470