تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ إِذا قِيلَ لَهُ اتَّقِ اللَّهَ أَخَذَتْهُ الْعِزَّةُ بِالْإِثْمِ فَحَسْبُهُ جَهَنَّمُ وَ لَبِئْسَ الْمِهادُ (206)
وَ إِذا قِيلَ لَهُ: و زمانى که گفته شود اين منافق را که، اتَّقِ اللَّهَ: بترس خدا را و پرهيز کن غضب او را و واگذار کار بد خود را، أَخَذَتْهُ الْعِزَّةُ بِالْإِثْمِ: بگيرد او را عصبيت و حميت جاهليت به ارتکاب گناهى که او را از آن ترسانيده و تهديد نمودند به آن به جهت لجاجت، يعنى از روى لجاجت همان را مرتکب شود. فَحَسْبُهُ جَهَنَّمُ: پس کافى است او را جهنم و عذاب آن در جزاى کردار او. وَ لَبِئْسَ الْمِهادُ: و هر آينه بد فراشى است آتش جهنم، زيرا عذاب و نکال آن دائم و انقطاعى نخواهد داشت.
تبصره: آيه شريفه تهديد عظيمى است نسبت به کسى که مرتکب عمل ناشايسته شود و پس از نهى از منکر و تذکر دادن به او که بترس از خدا و غضب او، عوض تنبه و تحرز بناى لجاجت را گذارده باز هم آن را مرتکب شود از روى ستيزگى و لجوجى، چنانچه در عصر حاضر نيز مشاهده شود نسبت به اشخاص عنود و لجوج؛ و البته چنين کسى مورد فرمايش الهى خواهد بود که: فَحَسْبُهُ جَهَنَّمُ وَ لَبِئْسَ الْمِهادُ. عظمت اين معصيت به مرتبه‌اى است که جهنم با شدت عقوباتش جزاى او خواهد بود.
نهج البلاغه- حضرت امير المؤمنين عليه السّلام فرمايد: اللّجاجة تسلّ الرّأى «1» ستيزگى نمودن مى‌برد فکر و انديشه خير و صلاح را. و لذا مانع
«1» نهج البلاغه، حکمت 179.
تفسير اثنا عشرى، ج1، ص: 369
است طرف مقابل را که در استماع کلمه حق توجهى داشته باشد که شايد متأثر گردد، بلکه حميت و عصبيت او را در ضلالت و هلاکت ابدى وارد سازد؛ نعوذ باللّه من هذه الحالة الوخيمه.