رابطه خداوند با موجودات، رابطه آفرينش است نه زايش. او موجودات را مىآفريند، يعنى از نيستى به هستى مىآورد، نه آنکه خود بزايد. زيرا نوزاد از جنس والدين و در واقع جزئى از آنهاست، در حالى که هيچ چيز از جنس خداوند و يا جزئى از او نيست.
چون بيشتر مشرکان و اهل کتاب براى خداوند فرزند قائل بودند، لذا «لَمْ يَلِدْ» که به معناى نداشتن فرزند است، مقدّم بر «لَمْ يُولَدْ» آمده است. «1»
موجودات، نه فقط از او زاده نشوند، بلکه حتى از او خارج نشوند، آن گونه که ميوه از گل، درخت از هسته، آب از ابر و چشمه، آتش از چوب، کلام از دهان، نوشته از قلم، بو از گل، مزه از غذا، فکر از عقل، گرما از آتش، سرما از يخ، خواب و خيال از ذهن، اندوه و شادى و بيم و اميد از دل، صادر و خارج مىشوند. «2»
اين آيه، هم عقيده مسيحيّت که عيسى را فرزند خدا مىدانند و هم عقيده يهود که عُزير را فرزند خدا مىدانستند و هم عقيده مشرکان جاهلى که فرشتگان را دختران خدا مىپنداشتند، رد مىکند.
«1». تفسير نوين.
«2». بخشى از مطالب فوق برخاسته از سخن امام حسين عليه السلام در پاسخ مردم بصره است که از آن حضرت معناى صمد را پرسيده بودند. (تفسير نورالثقلين)
جلد 10 - صفحه 642