نکته‌های تفسیر نور

«صمد» به معناى قصد کردن است. خداوند صمد است، يعنى همه موجودات در امورشان او را قصد مى‌کنند و او مقصود همگان است. چنانکه امام جواد عليه السلام در معناى «صمد» فرمود: «سيد مصمود اليه: او بزرگى است که موجودات به او رجوع مى‌کنند و محتاج اويند.» نظير آيه‌ «أَنَّ إِلى‌ رَبِّکَ الْمُنْتَهى‌». «1» امام حسين عليه السلام در پاسخ اهل بصره که از معناى صمد سؤال کرده بودند، فرمود: معناى صَمد همان جملات پس از آن يعنى‌ «لَمْ يَلِدْ وَ لَمْ يُولَدْ» است. «2» حضرت على عليه السلام در تفسير صَمد فرمود: «هو الله الصمد الذى لا من شى‌ء و لا فى شى‌ء و لا على شى‌ء، مبدع الأشياء و خالقها و منشئ الأشياء بقدرته، يتلاشى ما خلق للفناء بمشيته و يبقى ما خلق للبقاء بعلمه» «3» خداوند صمد است، يعنى از چيزى به وجود نيامده، در چيزى فرو نرفته، و بر چيزى قرار نگرفته است، آفريننده اشياء و خالق آنها است، همه چيز را به قدرتش پديد آورده، آنچه براى فنا آفريده به اراده‌اش از هم متلاشى مى‌شود و آنچه براى بقاء خلق کرده به علمش باقى مى‌ماند. امام صادق عليه السلام فرمود: اگر اهلش را پيدا مى‌کردم از همين کلمه «صمد» توحيد و اسلام و ايمان را استخراج مى‌کردم. «4»