تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
وَيْلٌ لِکُلِّ هُمَزَةٍ لُمَزَةٍ «1»
شأن نزول- اخنس ثقفى غيبت حضرت را نزد وليد گفتى و از آن خوش حال بودى و هرگاه حضرت بر ايشان بگذشتى، به دست و چشم و روى طعنه زدندى و هر يک بدون ديگرى با اهل کفر و عناد به اين عمل قبيح ارتکاب نمودى. سوره مبارکه نازل شد.
وَيْلٌ: واى يا چاه ويل، لِکُلِّ هُمَزَةٍ لُمَزَةٍ: براى هر عيب کننده در خفيه و طعنه زننده در مواجهه.
بيان- همز، طعن است به مواجهه؛ و لمز، غيبت است در غير مواجهه. يا همز، طعن و ضربست به دست. لمز، طعن به زبان و چشم. آيه شريفه شامل است کسانى را که جامع اين صفت باشند.
على بن ابراهيم قمى- در خبر معراج از حضرت پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم روايت نموده، فرمود: ثمّ مضيت فاذا انا باقوام لهم مشافر کمشافر الابل تقرض اللّحم من جنوبهم و تلقى فى افواههم فقلت من هولاء يا جبرئيل فقال هولاء الهمّازون اللّمّازون. پس مرور نمودم به دستهاى براى آنها لبهائى بود، مانند لبهاى شتر و مىچيدند گوشت از پهلوهاى آنان و مىانداختند در دهان آنان. از جبرئيل پرسيدم کيستند اين جماعت؟ گفت اينها غيبت کنندگان و طعنه زنندگاناند «1».