اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
نارٌ حامِيَةٌ «11»
آتش سوزنده است حاره است آنهم شديدة الحراره. خلاصة الکلام اينکه اصحاب محشر سه دسته‌اند که ميفرمايد: وَ کُنتُم أَزواجاً ثَلاثَةً واقعه آيه 7.
يک دسته مؤمن صالح متقي که داراي ايمان بوده و کوتاهي در واجبات نکرده و آلوده به معاصي نشده که تمام موازين او ايمانا و علما و خلقا و عملا ثقيل است اينکه دسته در عيشه راضيه هستند که قبل الموت ملائکه بر او نازل ميشوند در حال احتضار و بشارت ميدهند او را بتفضلات الهي و جاي او را در بهشت باو نشان ميدهند که ميگويد:
(الان طاب لي الموت) و تا اجازه ندهد ملک الموت قبض روح او را نميکند، و وجود مقدس حضرت رسالت و ائمه اطهار بالاي سر او ميآيند و باو بشارت ميدهند که ميآيي نزد ما و با ما محشور ميشوي و ملک الموت براحتي و آساني قبض روح او را ميکند مثل گلي بدست او بدهند استشمام ميکند روحش قبض ميشود ملائکه با تحف و هدايا او را استقبال ميکنند و روحش را در وادي السلام که بهشت عالم برزخ است و ارواح انبياء و اولياء در آنجا جمع هستند ميبرند، و قبرش بقدر مد بصر گشاد ميشود، و دري از بهشت بقبرش مفتوح ميشود و روح و ريحان داخل او ميشود که فرمودند:
(القبر اما روضة من رياض الجنة)
و دائما ملائکه بر او نازل ميشوند با تحف و هدايا، و روز بعث با حلي
جلد 18 - صفحه 214
و ألبسه بهشتي او را ميپوشانند و ميبرند در طرف راست صحراي محشر پاي منبر وسيله پيغمبر و زير لواي حمد امير المؤمنين کنار حوض کوثر، و نامه عملش بدست راستش داده ميشود نوراني که ميگويد: هاؤُم‌ُ اقرَؤُا کِتابِيَه إِنِّي ظَنَنت‌ُ أَنِّي مُلاق‌ٍ حِسابِيَه فَهُوَ فِي عِيشَةٍ راضِيَةٍ فِي جَنَّةٍ عالِيَةٍ الحاقه آيه 19 الي 24.
دسته دوم غير مؤمن يعني کساني که بي‌ايمان از دنيا رفتند اينها خفت موازينهم هيچ عمل صالحي ندارند و لو يک عمر عبادت داشته باشند که ميفرمايد: وَ مَن يَرتَدِد مِنکُم عَن دِينِه‌ِ فَيَمُت وَ هُوَ کافِرٌ فَأُولئِک‌َ حَبِطَت أَعمالُهُم فِي الدُّنيا وَ الآخِرَةِ وَ أُولئِک‌َ أَصحاب‌ُ النّارِ هُم فِيها خالِدُون‌َ بقره آيه 217. اينها مصداق: «امه هاويه» هستند از حال احتضار ملائکه عذاب ميآيند و جاي او را در جهنم نشان ميدهند و بسختي قبض روح او ميکنند که ميفرمايد: وَ لَو تَري إِذِ الظّالِمُون‌َ فِي غَمَرات‌ِ المَوت‌ِ وَ المَلائِکَةُ باسِطُوا أَيدِيهِم أَخرِجُوا أَنفُسَکُم‌ُ اليَوم‌َ تُجزَون‌َ عَذاب‌َ الهُون‌ِ بِما کُنتُم تَقُولُون‌َ عَلَي اللّه‌ِ غَيرَ الحَق‌ِّ وَ کُنتُم عَن آياتِه‌ِ تَستَکبِرُون‌َ انعام آيه 92. مثل بسياري از ابناء نوع امروزه، و قبرش تنگ ميشود و دري از جهنم در قبرش باز ميشود، و قبرش مملو از آتش ميشود و روحش را در برهوت جهنم عالم برزخ ميبرند با همگنان خود محشور، و روز بعث ملائکه عذاب بالاي قبرش با غلها و زنجيرهاي آتشي خطاب ميرسد: خُذُوه‌ُ فَغُلُّوه‌ُ ثُم‌َّ الجَحِيم‌َ صَلُّوه‌ُ ثُم‌َّ فِي سِلسِلَةٍ ذَرعُها سَبعُون‌َ ذِراعاً فَاسلُکُوه‌ُ إِنَّه‌ُ کان‌َ لا يُؤمِن‌ُ بِاللّه‌ِ العَظِيم‌ِ ... الآيات حاقه آيه 30 الي 37.
دسته سوم مؤمن آلوده بترک بعض واجبات و فعل محرمات و معاصي که مورد آيه شريفه ميشوند که ميفرمايد: وَ آخَرُون‌َ اعتَرَفُوا بِذُنُوبِهِم خَلَطُوا عَمَلًا صالِحاً وَ آخَرَ سَيِّئاً عَسَي اللّه‌ُ أَن يَتُوب‌َ عَلَيهِم إِن‌َّ اللّه‌َ غَفُورٌ رَحِيم‌ٌ توبه آيه 102.
اينها اگر معاصي باعث زوال ايمان آنها نشود و با ايمان از دنيا بروند خداوند بيک نحوي تدارک معاصي آنها را ميفرمايد يا توفيق توبه پيدا ميکنند، يا باعمال صالحه کفاره گناهان آنها ميشود، يا بدعاء مؤمنين و طلب مغفرت آنها يا بخيرات و مبرات بر آنها، يا بشفاعت شفعاء يوم القيامة، يا بسعه رحمت و مغفرت و عفو الهي
جلد 18 - صفحه 215
نجات پيدا ميکنند که در آيه مذکوره فرمود: عَسَي اللّه‌ُ أَن يَتُوب‌َ عَلَيهِم إِن‌َّ اللّه‌َ غَفُورٌ رَحِيم‌ٌ و عسي از خداوند تخلف پيدا نميکند بالاخرة داخل در مَن ثَقُلَت مَوازِينُه‌ُ ميشوند و نائل به فَهُوَ فِي عِيشَةٍ راضِيَةٍ ميشوند و داخل در اصحاب يمين ميگردند که ميفرمايد در سوره واقعه در چهارده آيه از قوله تعالي: وَ أَصحاب‌ُ اليَمِين‌ِ- الي قوله تعالي- وَ ثُلَّةٌ مِن‌َ الآخِرِين‌َ.
هذا ما عندي في تفسير هذه السورة و سيأتي ان شاء اللّه بحوله و قوته تفسير بقية السور من سورة التکاثر الي سورة النّاس و الحمد للّه و الصلاة علي نبينا و آله شفعائنا و اوليائنا و اللعن علي اعدائنا و انا العبد السيد عبد الحسين طيب.
سورة التکاثر
بعد الحمد و الصلاة الکلام في فضلها: از کليني مسندا از حضرت صادق (ع) فرمود:
(قال رسول اللّه (ص) من قرأ الهيکم التکاثر عند موته و في فتنة القبر)
و از إبن بابويه مسندا از حضرت صادق (ع) فرمود:
(من قرأ سورة الهيکم التکاثر في فريضة کتب اللّه له ثواب اجر مائة شهيد و من قرأها في نافلة کتب اللّه له ثواب خمسين شهيدا و صلي معه في فريضته اربعون صفا من الملائکة)
و از بستان الواعظين از زينب بنت جحش از حضرت رسالت (ص) فرمود:
(اذا قرء القاري الهيکم التکاثر يدعي في ملکوت السموات مؤدي الشکر للّه)
و از خواص القرآن از حضرت رسول (ص) فرمود:
(من قرأ هذه السورة لم يحاسبه اللّه بالنعم الّتي انعم بها عليه في الدنيا)
و غير اينها و في ذلک کفاية.