تفسیر اثنی عشری

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی) بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ‌ اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّکَ الَّذِي خَلَقَ «1» اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّکَ‌: بخوان به نام نامى پروردگار خود. بيان- اکثر مفسران برآنند که اول چيزى که بر رسول نازل شد، پنج آيه از اول اين سوره بود و نزد بعضى اولين سوره، سوره فاتحة الکتاب بود و نزد جمعى سورة المدثر بوده چنانچه قبل [از اين‌] ذکر شد: نزول وحى- جابر بن عبد اللّه روايت نموده که حضرت به من فرمود من يک ماه در کوه حرا مجاور بودم. چون جوار من رفتند، من پائين آمدم در بطن وادى به من ندائى رسيد. در اطراف خود نگاه کردم، هيچ کس را نديدم. بار ديگر به من ندائى کردند. سر بالا نمودم، ديدم جبرئيل بر سريرى در هوا نشسته و از سطوت و هيئت و عظمت هيکل او خوفى عظيم بر من وارد [شد] به خانه آمدم، گفتم (دثّرونى و صبّوا علىّ ماء باردا) مرا بپوشانيد و آب سرد بر من بريزيد «1». در فکر بودم، جبرئيل نازل شد و گفت (يا محمد اقرء) گفتم چه بخوانم گفت‌ «اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّکَ» بخوان به نام نامى پروردگار خود الَّذِي خَلَقَ‌: آن خدائى که بيافريد همه چيز را بر مقتضاى حکمت و مصلحت خود. يا خلق کرد آدم را از خاک، بعد از آن آدميان را که اشرف و اظهرند در صنع و تدبير و دلالت ايشان بيشتر است بر وجوب عبادت و اطاعت حق و پرستش و ستايش ذات يگانه او.