برگزیده تفسیر نمونه
]
(آیه 5)- آنقدر به تو میبخشد که خشنود شوی! در این آیه برترین نوید را به پیامبر داده، میافزاید: «و به زودی پروردگارت آنقدر به تو عطا خواهد کرد که خشنود شوی» (و لسوف یعطیک ربک فترضی).
این بالاترین اکرام و احترام پروردگار نسبت به بنده خاصّش محمد صلّی اللّه علیه و آله است که میفرماید: آنقدر به تو میبخشیم که راضی شوی، در دنیا بر دشمنان پیروز خواهی شد و آیین تو جهانگیر خواهد گشت، و در آخرت نیز مشمول بزرگترین
ج5، ص524
مواهب خواهی بود.
بدون شک پیغمبر اکرم صلّی اللّه علیه و آله به عنوان خاتم انبیا و رهبر عالم بشریت خشنودیش تنها در نجات خویش نیست، بلکه آن زمان راضی و خشنود میشود که شفاعتش در باره امتش نیز پذیرفته شود.
لذا در حدیثی از امام باقر علیه السّلام از پدرش امام زین العابدین علیه السّلام از عمویش «محمّد بن حنفیه» از پدرش امیر مؤمنان علیه السّلام میخوانیم: رسول اللّه فرمود: «روز قیامت من در موقف شفاعت میایستم، و آنقدر گنهکاران را شفاعت کنم که خداوند گوید:
أ رضیت یا محمّد؟ «آیا راضی شدی ای محمّد؟
من میگویم: رضیت، رضیت راضی شدم، راضی شدم»! سپس امیر مؤمنان علی علیه السّلام رو به جمعی از اهل کوفه کرده و افزود: «شما معتقدید امید بخشترین آیات قرآن آیه «قل یا عبادی الذین اسرفوا علی انفسهم لا تقنطوا من رحمة الله ای کسانی که نسبت به خود زیادهروی کردهاید از رحمت خدا نومید نشوید» است.
گفتند: آری! ما چنین میگوییم.
فرمود: «ولی ما اهل بیت میگوییم امید بخشترین آیات قرآن آیه «و لسوف یعطیک ربک فترضی» است»! ناگفته پیداست که شفاعت پیامبر صلّی اللّه علیه و آله شرائطی دارد، نه او برای هر کس شفاعت میکند، و نه هر گنهکاری میتواند چنین انتظاری را داشته باشد «1».
در حدیث دیگری از امام صادق علیه السّلام میخوانیم: «رسول خدا وارد خانه فاطمه علیها السّلام شد در حالی که لباس خشنی از پشم شتر در تن دخترش بود، با یک دست آسیا میکرد، و با دست دیگر فرزندش را شیر میداد، اشک در چشمان پیامبر صلّی اللّه علیه و آله ظاهر شد، فرمود: دخترم! تلخی دنیا را در برابر شیرینی آخرت تحمل کن، چرا که خداوند بر من نازل کرده است که آنقدر پروردگارت به تو میبخشد که راضی شوی (و لسوف یعطیک ربک فترضی».
(1) مشروح این بحث را در جلد اول همین تفسیر ذیل آیه 48 سوره بقره مطالعه فرمایید.
ج5، ص525