اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
سَيَذَّکَّرُ مَن يَخشي «10» وَ يَتَجَنَّبُهَا الأَشقَي «11»
زود باشد که متذکر شود کسي که ميترسد و دوري ميکند آنکه شقاوت پيدا کرده.
سَيَذَّکَّرُ مَن يَخشي همان مؤمنين که معتقد بتوحيد و نبوت و معاد هستند و از عذاب الهي و مخالفت اوامر او و ارتکاب معاصي خائف هستند چنانچه بتفضلات و رحمت او و اطاعت اوامر او و ترک معاصي اميدوار هستند که گفتند: مؤمن بايد بين خوف و رجا باشد نه يأس از رحمت و نه امن از عقاب که هر دو از گناهان کبيره است
(اليأس من روح اللّه و الامن لمکر اللّه)
در بعض اخبار دارد خوف و رجاء بايد مساوي باشد مثل دو انگشت ابهام نه مثل ابهام و وسطي، و در بعض ديگر دارد رجاء بايد بيش از خوف باشد.
جلد 18 - صفحه 88
اقول: دو نظر است يک نظر نسبت بخود بنده است که نميداند عاقبت کارش بکجا ميرسد آيا با ايمان آمرزيده از دنيا ميرود يا خداي نخواسته بي‌ايمان از دنيا ميرود باين نظر بايد مساوي باشد، و يک نظر برحمت الهي و فضل او رجاء بايد زيادتر باشد چنانچه در دعاء مي‌گويي:
( يا من سبقت رحمته غضبه).
وَ يَتَجَنَّبُهَا الأَشقَي اشقي افعل التفضيل شقي است چون شقاوت مثل سعادت مراتب زيادي دارد و هر شقي نسبت بمادون اشقي است، و بالاترين مراتب شقاوت منافقين هستند و در ميان آنها هم اشقي کساني هستند که با خاندان نبوت کردند آنچه کردند و در ميان آنها پسر مرادي که در خبر دارد:
(اشقي الاشقياء شقيق عاقر ناقة ثمود)
، و از آنها شقي‌تر يزيد و امثال يزيد کساني که شقاوت آنها زياد باشد تجنب ميکنند بالاخص منافقين نسبت بآيات راجعه باهل البيت که شرح مبسوطي لازم دارد. سپس معرفي ميفرمايد اشقي را: