اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ إِذَا القُبُورُ بُعثِرَت «4»
بعثر برانگيخته ميشود. در اينجا نسبت بقبور ميدهد و در سوره عاديات نسبت بما في القبور ميدهد: أَ فَلا يَعلَمُ إِذا بُعثِرَ ما فِي القُبُورِ آيه 9. بعثار قبور ظاهر شدن قبر است به اينکه شکاف برميدارد و داخل قبر کشف ميشود و هويدا ميگردد، و بعثار ما في القبور زنده شدن مردهها و بيرون آمدن از ميان قبرها که اولا قبر شکاف پيدا ميکند و سپس ما في القبر خارج ميشود.
تنبيهان: اول اينکه- انسان بمجرد موت روح آن تعلق ميگيرد بقالب مثالي که بدن برزخي ميگويند يا در وادي السلام متنعم يا در برهوت معذب است فقط بدن جسماني در قبر خاک شده لکن خداوند موقعي که اينکه خاکها و استخوانهاي پوسيده را بصورت بدن جسماني درآورد آن روح قالب مثالي را رها ميکند و باين بدن جسماني تعلق ميگيرد انسان زنده ميشود و از گودال قبر بيرون ميآيد و اوضاع عالم را دگرگون مشاهده ميکند.
دوم: اينکه آثار قيامت که در اينکه آيات و در اينکه سوره قرآني بيان فرموده دلالت دارد بر اينکه اينکه اوضاع فعلي تمام براي انسان است.
چنانچه ميفرمايد: أَ لَم تَرَوا أَنَّ اللّهَ سَخَّرَ لَکُم ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الأَرضِ وَ أَسبَغَ عَلَيکُم نِعَمَهُ ظاهِرَةً وَ باطِنَةً .. الايه لقمان آيه 20. چون امر بشر خاتمه پيدا کرد تمام اينها ميرود و دنيا آخر ميشود و اينکه اوضاع بر هم ميخورد و اينکه سفره برچيده ميشود و سفره قيامت گسترده ميشود آن موقع: