اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
يَومَ يَفِرُّ المَرءُ مِن أَخِيهِ (34) وَ أُمِّهِ وَ أَبِيهِ (35) وَ صاحِبَتِهِ وَ بَنِيهِ (36)
اينکه کساني که در دنيا فوق العاده بآنها علاقه و محبت داشتند و هر چه خواست آنها بود انجام ميدادند و کمال شوق و دلبستگي بآنها داشتند از يکديگر فرار ميکنند.
يَومَ يَفِرُّ المَرءُ مِن أَخِيهِ و ذکر اخ از باب مثال است و اخت هم حکم اخ دارد و رفقا و دوستان هم که با آنها برادري و برابري ميکرد از تمام آنها فرار ميکند و بسا خصم آنها ميشود و عداوت پيدا ميکند که ميفرمايد: الأَخِلّاءُ يَومَئِذٍ بَعضُهُم لِبَعضٍ عَدُوٌّ إِلَّا المُتَّقِينَ زخرف آيه 67.
وَ أُمِّهِ وَ أَبِيهِ ذکر ام و اب براي شدت علاقه و ارتباط است و از اجداد و جدات و اعمام و عمات و اخوال و خالات و ابناء و بنات آنها هم بطريق اولي فرار ميکند.
صاحِبَتِهِ وَ بَنِيهِ صاحبه زوجه است و همين نحو که زوج از زوجه فرار ميکند زوجه هم از زوج فرار ميکند، بنيه ابناء رجل هستند و بنات هم حکم ابناء را دارند و اينکه هم شامل بلا واسطه و مع الواسطه که نواده و ذراري باشند ميشود، و بالجمله هر کس که ارتباط نسبي يا حسبي يا رفاقتي يا معاشرتي و دوستي داشته باشد از او فرار ميکند، احدي بفکر ديگري نيست تمام گرفتار عمل خود هستند: کُلُّ نَفسٍ بِما کَسَبَت رَهِينَةٌ إِلّا أَصحابَ اليَمِينِ مدثر آيه 38 و 39، فَيَومَئِذٍ لا يُعَذِّبُ عَذابَهُ أَحَدٌ وَ لا يُوثِقُ وَثاقَهُ أَحَدٌ فجر آيه 25 و 26.