تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ لا أُقْسِمُ بِالنَّفْسِ اللَّوَّامَةِ «2»
«1» به نقل از نور الثقلين، جلد 5، صفحه 461.
جلد 13 - صفحه 392
وَ لا أُقْسِمُ بِالنَّفْسِ اللَّوَّامَةِ: و البته قسم مى‌خورم به نفس ملامت کننده.
مراد نفس متقيه است که در روز قيامت نفس مقصره را ملامت کند بر تقصير طاعت. يا نفس مطمئنه که ملامت کننده خود است، اگرچه در طاعت و عبادت کوشش نمايد. يا مراد جنس نفس باشد، چه روايت است از حضرت پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم: ليس من نفس برّة و لا فاجرة إلّا و تلوم نفسها يوم القيمة، ان عملت خيرا قالت: هلّا ازددت؟ و ان عملت شرّا قالت: يا ليتنى لم افعل!. نيست هيچ نفسى نيکوکار و بدکار نباشد، مگر آنکه ملامت کند خود را روز قيامت. اگر خير کرده گويد: چرا زيادتر نکردم، و اگر شرّ نموده گويد:
اى کاش بجا نياورده بودم.