اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ لَو أَلقي مَعاذِيرَهُ «15»
و اگر القاء کند معاذير خود را. معاذير انسان يکي غفلت است که ميگويند:
إِنّا کُنّا عَن هذا غافِلِينَ اعراف آيه 171. و ديگر گردن شيطان مياندازند و شيطان بآنها ميگويد: فَلا تَلُومُونِي وَ لُومُوا أَنفُسَکُم ابراهيم آيه 27، و ديگر گردن اکابر مياندازند و گردن آباء و پيشينيان ميگويند: رَبَّنا هؤُلاءِ أَضَلُّونا فَآتِهِم عَذاباً ضِعفاً مِنَ النّارِ اعراف آيه 38، أَو تَقُولُوا إِنَّما أَشرَکَ آباؤُنا مِن قَبلُ وَ کُنّا ذُرِّيَّةً مِن بَعدِهِم أَ فَتُهلِکُنا بِما فَعَلَ المُبطِلُونَ اعراف آيه 67، وَ قالُوا رَبَّنا إِنّا أَطَعنا سادَتَنا وَ کُبَراءَنا فَأَضَلُّونَا السَّبِيلَا احزاب آيه لَو تَري إِذِ الظّالِمُونَ مَوقُوفُونَ عِندَ رَبِّهِم يَرجِعُ بَعضُهُم إِلي بَعضٍ القَولَ يَقُولُ الَّذِينَ استُضعِفُوا لِلَّذِينَ استَکبَرُوا لَو لا أَنتُم لَکُنّا مُؤمِنِينَ سبأ آيه 31 و غير اينها از اعذار.
وَ لَو أَلقي مَعاذِيرَهُ هر چه عذر بياورد خودش ميداند که مقصر است و يا بصيره
جلد 17 - صفحه 299
است بنفس خود، و بعض مفسرين گفتند: معناي معاذير ستر اعمال خود است يعني هر چه پنهان کند و مستور نمايد و اغلاق باب کند که احدي نفهمد خود بصير است و در روز قيامت يوم تبلي السرائر است سيما پس از شهود اعضاء و ملائکه و انبياء و ائمه و نامه عمل و از همه بالاتر خداوندي که عالم السر و الخفيات است.
تنبيه: در اخبار داريم که ميفرمايد:
(من صلحت سريرته قويت علانيته).