تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ إِنِّي کُلَّما دَعَوْتُهُمْ لِتَغْفِرَ لَهُمْ جَعَلُوا أَصابِعَهُمْ فِي آذانِهِمْ وَ اسْتَغْشَوْا ثِيابَهُمْ وَ أَصَرُّوا وَ اسْتَکْبَرُوا اسْتِکْباراً «7»
وَ إِنِّي کُلَّما دَعَوْتُهُمْ: و بدرستى که هر زمانى که خواندم ايشان را به توحيد و عبادت تو، لِتَغْفِرَ لَهُمْ: تا بيامرزى ايشان را به سبب ايمان، جَعَلُوا أَصابِعَهُمْ:
درآوردند انگشتان خود را، فِي آذانِهِمْ: در گوشهاى خود و راه مسامع را از شنيدن بربستند، وَ اسْتَغْشَوْا ثِيابَهُمْ: و به سر در کشيدند جامههاى خود را تا مرا نبينند، زيرا به جهت فرط کراهت و شدت تنفر از دعوت، نمىخواستند که نظر به من کنند. يا آنکه مبادا ايشان را بشناسم و دعوت نمايم. و اين نهايت شقاوت شخص است که حاضر نباشد ديدن کسى را که وجودش و کلامش، خير و دعوت به خير نمايد. وَ أَصَرُّوا: و مصر شدند و بايستادند بر کفر و معصيت، يعنى مداومت و ملازمت نمودند بر آن و عازم شدند که هرگز از کفر بازنگردند، وَ اسْتَکْبَرُوا اسْتِکْباراً: و سرکشى کردند از متابعت من، سرکشى کردنى بزرگ.
بيان: يکى از مهلکات عظيمه، اصرار بر گناه است. گناه، خود موجب عذاب، و اصرار بر آن، باعث عقاب بلکه بدتر از آن خواهد بود.
در کتاب مستدرک از حضرت پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم: اربعة فى الذّنب شرّ من الذّنب: الاستحقار، و الافتخار، و الاستبشار، و الاصرار. فرمود: چهار چيز است در گناه که بدتر از گناه است: 1- کوچک شمردن گناه. 2-
جلد 13 - صفحه 327
افتخار نمودن. 3- خوشحالى کردن. 4- اصرار و تکرار کردن.
مروى است که اصرار و استکبار آنان بر وجهى رسيده بود که هر يک از ايشان، پسر خود را برمىداشت و نزد حضرت نوح عليه السّلام مىآورد و به پسر خود مىگفت: از اين مرد حذر کن مبادا تو را گمراه کند و از راه ببرد. و من در وقتى که در سن تو بودم، پدرم مرا نزد اين مرد آورد و تحذير کرد و گفت: مبادا از سخنان او گمراه شوى، پس بايد تو هم مواظب باشى تو را گمراه نکند! «1»