«زُلْفَةً» به معناى نزديک است، به سرزمين مشعر الحرام «مزدلفة» مىگويند چون به مکّه نزديک است.
«تَدَّعُونَ» درخواست جدى و باعجله است. در آيه چهاردهم سوره ذاريات مىخوانيم:
جلد 10 - صفحه 163
«يَوْمَ هُمْ عَلَى النَّارِ يُفْتَنُونَ ذُوقُوا فِتْنَتَکُمْ هذَا الَّذِي کُنْتُمْ بِهِ تَسْتَعْجِلُونَ» «1» ياد کن روزى را که آنان با آتش شکنجه و عذاب شوند، شکنجهتان را بچشيد، اين همان است که با شتاب خواهان آن بوديد و مىگفتيد: «أَيَّانَ يَوْمُ الدِّينِ» «2»
قرآن کريم در آيات متعدّدى به توصيف سيماى نيکوکاران و مجرمان در قيامت پرداخته است. درباره نيکوکاران مىفرمايد:
«وُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ مُسْفِرَةٌ ضاحِکَةٌ مُسْتَبْشِرَةٌ» «3» در آن روز صورتهايى درخشان و خندان و شادمانند.
«وُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ ناعِمَةٌ» «4» صورتهايى در آن روز، شاداب و باطراوتند.
«تَعْرِفُ فِي وُجُوهِهِمْ نَضْرَةَ النَّعِيمِ» «5» در چهرههاى آنان خرّمى و طراوت را درک مىکنى.
اما در باره منحرفان و مجرمان مىفرمايد:
«وَ وُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ عَلَيْها غَبَرَةٌ تَرْهَقُها قَتَرَةٌ» «6» بر صورتهايى در آن روز غبار و کدورت است، و سياهى و تاريکى آن را فرا گرفته است.
«وُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ خاشِعَةٌ» «7» چهره هايى در آن روز ذليل و فرو افتادهاند.
«تَلْفَحُ وُجُوهَهُمُ النَّارُ وَ هُمْ فِيها کالِحُونَ» «8» شعلههاى آتش سخت به صورتهايشان مىوزد و چهره آنان عبوس و شکسته و دندانهايشان به واسطه سوختن لبها نمايان است.
«وَ نَحْشُرُهُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ عَلى وُجُوهِهِمْ عُمْياً وَ بُکْماً وَ صُمًّا» «9» آنان را در قيامت کور و کر و لال و بر صورتهايشان محشور مىکنيم.
«وُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ باسِرَةٌ» «10» صورتهايى در آن روز به شدت عبوس و درهم کشيدهاند.
«يَوْمَ يُسْحَبُونَ فِي النَّارِ عَلى وُجُوهِهِمْ» «11» روزى که در ميان آتش به رو کشيده شوند.
«1». ذاريات، 13- 14.
«2». ذاريات، 12.
«3». عبس، 38- 39.
«4». غاشيه، 8.
«5». مطفّفين، 24.
«6». عبس، 40- 41.
«7». غاشيه، 2.
«8». مؤمنون، 104.
«9». اسراء، 97.
«10». قيامت، 24.
«11». قمر، 48.
جلد 10 - صفحه 164