اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
إِن‌َّ اللّه‌َ يُحِب‌ُّ الَّذِين‌َ يُقاتِلُون‌َ فِي سَبِيلِه‌ِ صَفًّا کَأَنَّهُم بُنيان‌ٌ مَرصُوص‌ٌ «4»
محققا خداي متعال دوست مي‌دارد کساني که در راه خدا قتال مي‌کنند در راه خداي متعال صف بسته که گويا يک بنيان و بناء محکمي است که اجزاء آن از هم پاشيده نمي‌شود.
إِن‌َّ اللّه‌َ يُحِب‌ُّ الَّذِين‌َ يُقاتِلُون‌َ فِي سَبِيلِه‌ِ صَفًّا محبت الهي فوق درجات است
جلد 16 - صفحه 511
چنانچه آدم را صفي اللّه و نوح را نجي اللّه و ابراهيم را خليل اللّه و موسي را کليم اللّه و عيسي را روح اللّه مي‌گويند: و پيغمبر اکرم را حبيب اللّه مي‌نامند زيرا دوست را هر چه خوبي باشد براي او مي‌خواهد و هر چه بد باشه از او بر طرف مي‌کند، شخصي که خدا او را دوست دارد از هيچ تفضلي از او دريغ نمي‌فرمايد و هيچ گونه بلاء و عقوبتي باو نمي‌کند و معناي حب‌ّ الهي اينست که با او معامله دوست با دوست مي‌کند نه اينکه که صفت حب‌ّ عارض او شود، چنانچه غضب الهي معامله مغضب است نه حالت غضب عارض ذات شود خدا همين معامله را با کساني که در جهاد با کفّار ايستادگي دارند و محکم و استوار و استقامت مي‌کنند فرار نمي‌کنند که فرار از زحف گناه بسيار بزرگي است عقب نشيني نمي‌کنند شکست نمي‌خورند محکم مقابل دشمن ثبات قدم دارند تا بکشند يا کشته شوند و از هم جدا و پراکنده نمي‌شوند مثل ديواري که اجزاء آن بهم چسبيده و محکم ساخته شده که هيچ قوّه و آلتي نمي‌تواند آن را خراب کند و بزبان ما مثل سد اسکندر ذي القرنين که خدا در قرآن مي‌فرمايد: از قول او آتُونِي زُبَرَ الحَدِيدِ حَتّي إِذا ساوي بَين‌َ الصَّدَفَين‌ِ الي قوله:
فَمَا اسطاعُوا أَن يَظهَرُوه‌ُ وَ مَا استَطاعُوا لَه‌ُ نَقباً کهف آيه 95 و 96.
کَأَنَّهُم بُنيان‌ٌ مَرصُوص‌ٌ اخباري داريم که اينکه آيه شريفه در شأن چند نفر از اصحاب نبي (ص) وارد شده علي‌ّ امير المؤمنين (ع) و حمزه سيّد الشهداء و عبيدة إبن الحارث و سهل إبن حنيف و حارث إبن ابي دجانه و مقداد بن اسود الکندي.
اقول: اينها از مصاديق اهم‌ّ آيه هستند، و مصاديق آيه بسيار هستند مثل اصحاب ابي عبد اللّه (ع) و بعض اصحاب امير المؤمنين (ع) در جنگ با خوارج و صفين و جمل مثل مالک إبن اشتر و بسيار ديگر، بلکه بسياري از اصحاب نبي (ص) و اصحاب حضرت بقية اللّه و غير اينها و نظير اينکه در دوره غيبت بسياري از علماء شيعه در مقابل کفّار و اهل ضلال و ظالمين بقلم و لسان و بيان ثبات قدم داشتند و دارند و بالعکس کساني که سستي در امر جهاد مي‌کنند يا عقب نشيني يا فرار يا کوتاهي و سستي در مقابل دشمن دارند مورد غضب و عداوة الهي واقع مي‌شوند خذلهم اللّه و اينها هم مصاديق زيادي دارد مثل اوّلي و دوّمي و سوّمي و ساير منافقين.
512