«1». نساء، 83.
«2». تفسير فى ظلال‌القرآن.
«3». مجادله، 18.
«4». نهج البلاغه، نامه 27.
«5». عوالى اللئالى، ج 4، ص 39.
جلد 10 - صفحه 52
1- در صدر اسلام، عناصر منافقى بودند که تا مرکز تصميم‌گيرى جامعه نفوذ کرده حتى پيامبر در معرض توطئه‌هاى آنان بود. «إِذا جاءَکَ الْمُنافِقُونَ»
2- منافق، از کلمه حق، استفاده باطل مى‌کند. «قالُوا نَشْهَدُ إِنَّکَ لَرَسُولُ اللَّهِ»
3- شعارها و کلمات حق را از دست نااهلان بگيريد و خود بکار بريد. «قالُوا نَشْهَدُ إِنَّکَ لَرَسُولُ اللَّهِ وَ اللَّهُ يَعْلَمُ إِنَّکَ لَرَسُولُهُ»
4- چرب زبانى و چاپلوسى، شيوه منافقان است. «نَشْهَدُ إِنَّکَ لَرَسُولُ اللَّهِ»
5- منافقان با تأکيد و سوگند حرف مى‌زنند تا شنونده، سخن آنها را باور کند.
«نَشْهَدُ إِنَّکَ لَرَسُولُ اللَّهِ»
6- تأکيد را با تأکيد پاسخ دهيد. نَشْهَدُ إِنَّکَ لَرَسُولُ ... وَ اللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّ الْمُنافِقِينَ لَکاذِبُونَ
7- به هر اظهار ارادت وادّعاى حمايت دل خوش نکنيد. نَشْهَدُ إِنَّکَ لَرَسُولُ ... لَکاذِبُونَ
8- منافقان را رسوا کنيد. «وَ اللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّ الْمُنافِقِينَ لَکاذِبُونَ»
9- بر خلاف اعتقاد، سخن گفتن دروغ است، گرچه آن سخن راست باشد.
(خداوند، سخن منافقان را که به پيامبر اسلام مى‌گفتند: تو پيامبر خدا هستى، دروغ مى‌داند، چون آنان بر خلاف اعتقاد خود مى‌گفتند، گرچه در واقع پيامبر رسول خدا بود). قالُوا نَشْهَدُ ... وَ اللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّ الْمُنافِقِينَ لَکاذِبُونَ
10- ايمان واقعى، اعتقاد قلبى است نه اقرار زبانى. قالُوا ... إِنَّ الْمُنافِقِينَ لَکاذِبُونَ