1- بستر سازى براى ارائه خدمات به ديگران يک ارزش است. «تَبَوَّؤُا الدَّارَ»
2- هم ظاهر آراسته لازم است و هم باطن. «تَبَوَّؤُا الدَّارَ وَ الْإِيمانَ»
3- محبّت به اهل ايمان مرز و بوم ندارد. «يُحِبُّونَ مَنْ هاجَرَ إِلَيْهِمْ»
4- از ايثار و روحيات خوب ديگران نام ببريد. يُحِبُّونَ ... يُؤْثِرُونَ
5- دوستى پايدار آن است که به خاطر کمالات، افراد را دوست بداريم، نه به خاطر نام و قبيله و چشم‌داشت. «يُحِبُّونَ مَنْ هاجَرَ»
6- تظاهر به کمال ارزش ندارد، کمال آن است که در عمق جان باشد. «لا يَجِدُونَ فِي صُدُورِهِمْ حاجَةً»
7- در ستايش از گروهى، نبايد از گروه ديگر غافل شد تا ايجاد حساسيّت شود.
در آيه قبل از مهاجرين ستايش شد و اين آيه از انصار ستايش مى‌کند. «يُحِبُّونَ
«1». تفسير مجمع البيان.
«2». تفسير نورالثقلين.
جلد 9 - صفحه 548
مَنْ هاجَرَ إِلَيْهِمْ»
8- مهمتر از مهمان‌دوستى، مهاجر دوستى است، زيرا مهمان چند روزى بيشتر نيست، ولى مهاجر مدّت‌هانزد انسان مى‌ماند. «يُحِبُّونَ مَنْ هاجَرَ إِلَيْهِمْ»
9- در تجليل، سلسله مراتب و سوابق حفظ شود. اول مهاجران (آيه قبل) بعد انصار (اين آيه) و در آيه بعد از تابعين ستايش شده است.
10- خداوند از افرادى که حسد ندارند ستايش مى‌کند. (معمولًا حسادت‌ها به هنگام تقسيم مال جلوه مى‌کند. با اين‌که پيامبر، فيئ را تنها به مهاجران داد ولى انصار چشم‌داشتى نداشتند.) لا يَجِدُونَ ... حاجَةً مِمَّا أُوتُوا
11- طبع بلند و ديد وسيع، مورد ستايش قرآن است. «لا يَجِدُونَ فِي صُدُورِهِمْ حاجَةً»
12- اظهار دوستى کافى نيست، دوستىِ عملى لازم است. يُحِبُّونَ ... يُؤْثِرُونَ
13- بخشش با وجود نياز مهمتر است. يُؤْثِرُونَ ... وَ لَوْ کانَ بِهِمْ خَصاصَةٌ
14- رستن از بخل، مايه رستگارى است. مَنْ يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ ... هُمُ الْمُفْلِحُونَ
15- بخل با نفس عجين است. اگر کسى از بخل دور شود نه تنها از مال بلکه از جان نيز مى‌تواند بگذرد. «يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ»
16- بخيل، رستگار نمى‌شود. «مَنْ يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُولئِکَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ»
17- نجات از بخل، با کمک و امداد الهى ممکن است. کلمه «يُوقَ» مجهول آمده، زيرا بازدارنده خداوند است.
18- بسيارى از کمالات، مربوط به نجات از بخل است. جمله «يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ» به عنوان کليد، در آخر آيه آمده است.