اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
کَمَثَل‌ِ الشَّيطان‌ِ إِذ قال‌َ لِلإِنسان‌ِ اکفُر فَلَمّا کَفَرَ قال‌َ إِنِّي بَرِي‌ءٌ مِنک‌َ إِنِّي أَخاف‌ُ اللّه‌َ رَب‌َّ العالَمِين‌َ «16»
مثل مثل شيطان زماني که ميگويد براي انسان که کافر شو پس چون کافر شد ميگويد، من بيزارم از تو من ميترسم از خدايي که پروردگار عالميان است.
کَمَثَل‌ِ الشَّيطان‌ِ که در قلوب وسوسه مي‌کند.
إِذ قال‌َ لِلإِنسان‌ِ اکفُر که اغوي مي‌کند و قسم ياد کرده که تمام را اغوي مي‌کنم: قال‌َ فَبِعِزَّتِک‌َ لَأُغوِيَنَّهُم أَجمَعِين‌َ إِلّا عِبادَک‌َ مِنهُم‌ُ المُخلَصِين‌َ ص آيه 83 و 84.
فَلَمّا کَفَرَ الانسان (قال) الشيطان.
إِنِّي بَرِي‌ءٌ مِنک‌َ همين نحوي که منافقين برائت جستند از يهود.
إِنِّي أَخاف‌ُ اللّه‌َ رَب‌َّ العالَمِين‌َ اينکه کلام هم از شيطان کذب است اگر شيطان خردلي خوف داشت همان وقتي که رانده درگاه شد توبه ميکرد و سجده بآدم مينمود با اينکه جهنّم را مشاهده ميکرد و عذابهاي آن را و خود را مشمول وَ إِن‌َّ عَلَيک‌َ لَعنَتِي إِلي يَوم‌ِ الدِّين‌ِ ص آيه 79 نمي‌کرد با اينکه خداوند باو فرمود:
لَأَملَأَن‌َّ جَهَنَّم‌َ مِنک‌َ وَ مِمَّن تَبِعَک‌َ مِنهُم أَجمَعِين‌َ ص آيه 85 و در جاي ديگر مکالمه شيطان را با اتباعش فرداي قيامت بيان مي‌فرمايد: وَ قال‌َ الشَّيطان‌ُ لَمّا قُضِي‌َ الأَمرُ الي قوله تعالي: إِن‌َّ الظّالِمِين‌َ لَهُم عَذاب‌ٌ أَلِيم‌ٌ ابراهيم آيه 26 و 27 و از اينکه آيه و آيات ديگر، بلکه حس‌ّ و و جدان و عقل و برهان استفاده مي‌شود که بدتر از شيطان و اتباعش و منافقين و يهود نفس اماره است و هواي نفس که اگر نبود نه فريب شيطان را مي‌خوردند و نه فريب منافقين را.
480