اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ کُنتُم أَزواجاً ثَلاثَةً «7» فَأَصحاب‌ُ المَيمَنَةِ ما أَصحاب‌ُ المَيمَنَةِ «8» وَ أَصحاب‌ُ المَشئَمَةِ ما أَصحاب‌ُ المَشئَمَةِ «9» وَ السّابِقُون‌َ السّابِقُون‌َ «10» أُولئِک‌َ المُقَرَّبُون‌َ «11»
فِي جَنّات‌ِ النَّعِيم‌ِ «12» ثُلَّةٌ مِن‌َ الأَوَّلِين‌َ «13» وَ قَلِيل‌ٌ مِن‌َ الآخِرِين‌َ «14»
خطاب به تمام افراد انسان است که اينها سه دسته مي‌شوند امّا ملائکه يک دسته بيش نيستند و امّا طائفه جن‌ّ دو دسته هستند مؤمن و کافر و امّا انسان سه دسته اصحاب ميمنه اصحاب يمين و اصحاب مشئمه اصحاب شمال و السابقون.
پس يک دسته اصحاب ميمنه هستند و اصحاب ميمنه در سعادت و مقام و يک دسته اصحاب مشئمه هستند چه اصحاب مشئمه در شدّت و عذاب و يک دسته سابقون هستند سپس خداوند شرح حال هر سه را بيان مي‌فرمايد امّا سابقون مي‌فرمايد.
جلد 16 - صفحه 395
سابقون معصومين هستند که هيچگونه آلودگي پيدا نکردند انبياء و رسل و اوصياء انبياء و بر طبق اينکه دعوي اخباري داريم بسيار مفصل و مبسوط و اما مفسرين بعضي گفتند سبقت به متابعت انبياء، بعضي گفتند سبقت به اطاعت الهي، بعضي گفتند سبقت به مثوبات الهي و تکرار کلمه و السابقون السابقون ممکن است دومي خبر اوّلي باشد يعني معصومين سبقت به مثوبات الهي و درجات عاليه دارند و ممکن است تأکيد باشد.
أُولئِک‌َ المُقَرَّبُون‌َ قرب به جوار رحمت الهي و درجات فضيلت و مقامات عاليه دارند.
فِي جَنّات‌ِ النَّعِيم‌ِ در اعلي مراتب جنّات و متنعم به جميع نعم الهي که قرب و منزلت آنها بالاتر از جميع ما سوي اللّه از ملائکه حتي حمله عرش و جن‌ّ و انس است.
ثُلَّةٌ مِن‌َ الأَوَّلِين‌َ از آدم الي عيسي و اوصياء آنها تا زمان بعثت حضرت خاتم که گفتند صد و بيست و چهار هزار کم و بيش بودند.
وَ قَلِيل‌ٌ مِن‌َ الآخِرِين‌َ که منحصر به چهارده معصوم و بعض از اهل بيت و بستگان آنها که داراي مقام عصمت بودند سپس خداوند عناياتي که به اينکه سابقين عطا فرموده بيان مي‌فرمايد.