ظاهراً مراد از «کِتابٍ مَکْنُونٍ»، همان لوح محفوظ است، زيرا در سوره بروج آمده: «بَلْ هُوَ قُرْآنٌ مَجِيدٌ فِي لَوْحٍ مَحْفُوظٍ» «1» و در اين سوره مىخوانيم: «إِنَّهُ لَقُرْآنٌ کَرِيمٌ فِي کِتابٍ مَکْنُونٍ»
«1» بروج 21 22
جلد 9 - صفحه 441
در قرآن، خداوند و آنچه مربوط به اوست، به صفت «کريم» متّصف شدهاند:
خداوند، کريم است. «ما غَرَّکَ بِرَبِّکَ الْکَرِيمِ» «1»
قرآن، کريم است. «إِنَّهُ لَقُرْآنٌ کَرِيمٌ» «2»
رسول خدا، کريم است. «وَ جاءَهُمْ رَسُولٌ کَرِيمٌ» «3»
واسطه نزول وحى (جبرئيل)، کريم است. «إِنَّهُ لَقَوْلُ رَسُولٍ کَرِيمٍ»* «4»
حضرت على عليه السلام در خطبه 152 نهجالبلاغه، اهل بيت را «کرائم القرآن» مىنامد.
انسان نيز به عنوان برترين مخلوق الهى، مورد کرامت است. «وَ لَقَدْ کَرَّمْنا بَنِي آدَمَ» «5»
تلاوت الفاظ و فهم لغات قرآن، براى همه ممکن است، امّا تماس با روح قرآن، طهارتى مخصوص مىخواهد. «لِيُذْهِبَ عَنْکُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَ يُطَهِّرَکُمْ تَطْهِيراً» «6» لذا نفرمود:
«لا يقرئه و لا يفهمه الّا المطهّرون» بلکه فرمود: «لا يَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ» و تماس، معناى خاص دارد. چنانکه در روايت آمده است: تنها مقرّبان درگاه الهى با قرآن تماس پيدا مىکنند. «7»
قرآن، کريم است، زيرا:
سرچشمه آن از لوح محفوظ و کتاب مکنون است. «فِي کِتابٍ مَکْنُونٍ»
واسطه آن، فرشتگان و پيامبر و اهل بيت عليهم السلام، همه مطهّرند. «لا يَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ»
و هدف آن تربيت جهانيان است. «تَنْزِيلٌ مِنْ رَبِّ الْعالَمِينَ»
قرآن، مطهّر است، «صُحُفاً مُطَهَّرَةً» «8» و تنها پاکان مىتوانند آن را مس کنند. «لا يَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ»
قرآن، چنان نيست که دشمنان آنان را توصيف مىکردند. نه خيالپردازى ذهن پيامبر است، «تُمْلى عَلَيْهِ» «9» نه افسانه و غير واقعى، «إِنْ هذا إِلَّا أَساطِيرُ الْأَوَّلِينَ»* «10» نه آموختههايى از
«1». انفطار، 6.
«2». واقعه، 77.
«3». دخان، 17.
«4». تکوير، 19.
«5». اسراء، 70.
«6». احزاب، 33.
«7». تفسير درّالمنثور.
«8». بيّنه، 2.
«9». فرقان، 5.
«10». انعام، 25.
جلد 9 - صفحه 442
ديگران، «يُعَلِّمُهُ بَشَرٌ» «1» و نه کار گروهى همفکر، «أَعانَهُ عَلَيْهِ قَوْمٌ آخَرُونَ» «2»، بلکه از جانب پروردگار جهانيان براى رشد انسان نازل شده است. «تَنْزِيلٌ مِنْ رَبِّ الْعالَمِينَ»
قرآن، کليد کرامت و عزّتِ فرد و جامعه است. نگاه به آن، تلاوت آن، تدبّر در آن، حفظ آن، استدلال به آن و پندگيرى از آن مايهى رشد و کرامت انسان است. «إِنَّهُ لَقُرْآنٌ کَرِيمٌ»
قرآن، در مسائل فردى، خانوادگى، اجتماعى، اقتصادى، سياسى، عبادى، نظامى، اخلاقى، اعتقادى، تربيتى و فرهنگى، به انسان نور و روشنايى مىدهد. «إِنَّهُ لَقُرْآنٌ کَرِيمٌ»
در قرآن، حرف سست، زشت، ناموزون و دور از منطق نيامده است. «إِنَّهُ لَقُرْآنٌ کَرِيمٌ»