تفسیر اطیب البیان

اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب) وَ أَنَّه‌ُ هُوَ أَضحَک‌َ وَ أَبکي‌ (43) وَ أَنَّه‌ُ هُوَ أَمات‌َ وَ أَحيا (44) و بدرستي‌ ‌که‌ خداوند ‌او‌ ‌است‌ مي‌خنداند بندگان‌ ‌را‌ و مي‌گرياند و محققا ‌او‌ مي‌ميراند و زنده‌ مي‌کند. وَ أَنَّه‌ُ هُوَ أَضحَک‌َ وَ أَبکي‌ اما ‌در‌ دنيا ‌به‌ نعمت‌هايي‌ ‌که‌ ‌به‌ بنده‌ عنايت‌ مي‌کند ‌که‌ باعث‌ سرور و فرح‌ بنده‌ مي‌شود و ‌در‌ قيامت‌ ‌در‌ بهشت‌ و سعادت‌ مورث‌ ضحک‌ ‌آنها‌ مي‌شود و ‌در‌ دنيا ببليّات‌ و مصائب‌ محزون‌ و غمناک‌ مي‌شوند و گريه‌ مي‌کنند و ‌در‌ آخرت‌ بعذاب‌ و آتش‌ دچار مي‌شوند و گريه‌ مي‌کنند، و ‌اينکه‌ دو دو نقطه مقابل‌ ‌است‌ خنده‌ دنيا گريه آخرت‌ ‌است‌ و بالعکس‌ گريه دنيا خنده‌ آخرت‌ ‌است‌ حلاوة الدنيا مرارة الاخرة و مرارة الدنيا حلاوة الاخرة و گريه ممدوح‌ سه‌ گريه‌ ‌است‌. 1‌-‌ ‌از‌ خوف‌ ‌خدا‌ مخصوصا ‌در‌ دل‌ شب‌ وقت‌ سحر. 2‌-‌ گريه ‌بر‌ کوتاهي‌ ‌در‌ عبادت‌ و ارتکاب‌ معاصي‌ باظهار توبه‌ و استغفار. 3‌-‌ ‌بر‌ مصائب‌ وارده‌ ‌بر‌ انبياء و ائمّه‌ و مؤمنين‌ و علماء اعلام‌ بالاخص‌ ‌بر‌ مصائب‌ ابي‌ ‌عبد‌ اللّه‌ الحسين‌ (ع‌) ‌که‌ ‌در‌ چند مورد تقاضا فرموده‌ ‌در‌ وداع‌ ‌با‌ زين‌ العابدين‌ گفتند: فرمود: (اذا رجعت‌ ‌الي‌ المدينة بلغ‌ شيعتي‌ منّي‌ السّلام‌ و قل‌ ‌ان‌ ابي‌ مات‌ غريبا فاندبوه‌ و مضي‌ شهيدا فابکوه‌) و سکينه‌ مي‌فرمايد: شنيدم‌ ‌از‌ حلقوم‌ بريده‌ ‌از‌شيعتي‌ مهما شربتم‌ عذب‌ ماء فاذکروني‌ ‌او‌ سمعتم‌ بغريب‌ ‌او‌ شهيد فاندبوني‌ و ‌در‌ حديث‌ ‌است‌ (‌من‌ بکي‌ ‌او‌ ابکي‌ ‌او‌ تباکي‌ ‌علي‌ الحسين‌ وجبت‌ ‌له‌ الجنّة) آدم‌ و جبرائيل‌ ‌براي‌ حسين‌ (ع‌) (بکيا بکاء الثکلي‌) نوح‌ ابراهيم‌ موسي‌ ‌براي‌ حسين‌ گريه‌ کردند پيغمبر (ص‌) امير المؤمنين‌ صدّيقه طاهره‌ حضرت‌ مجتبي‌ قبل‌ ‌از‌ شهادت‌ گريه‌ کردند ملائکه‌ گريه‌ کردند ائمّه اطهار تمام‌ چه‌ گريه‌هايي‌ داشتند بخصوص‌ ايّام‌ عاشورا ‌حتي‌ ‌از‌ حضرت‌ بقيّة اللّه‌ ‌است‌ (لاندبن‌ لک‌ صباحا و مساء و لأبکين‌ّ عليک‌ بدل‌ الدّمدع‌ دما) ‌حتي‌ دارد صديقه طاهره‌ ‌در‌ قيامت‌ ‌که‌ عرض‌ مي‌کند (رب‌ ارني‌ الحسن‌ و الحسين‌) خطاب‌ ميرسد (انظري‌ ‌الي‌ قلب‌ المحشر) چون‌ نظر مي‌کند جلد 16 - صفحه 341 نعره‌ ميزند و روي‌ زمين‌ ميأفتد بقول‌ محتشم‌ (سرهاي‌ قدسيان‌ همه‌ ‌بر‌ زانوي‌ غم‌ ‌است‌ ‌ يا ‌ رب‌ چه‌ ماتم‌ چه‌ عزاء چه‌ ماتم‌ ‌است‌ ‌اينکه‌ رستخيز عام‌ ‌که‌ نامش‌ محرّم‌) باري‌ گريه‌ ‌بر‌ ‌هر‌ درد بيدرمان‌ دوا ‌است‌ چشم‌ گريان‌ چشمه فيض‌ ‌خدا‌ ‌است‌) امير المؤمنين‌ (ع‌) ‌آن‌ قدر گريه‌ مي‌کرد ‌که‌ روي‌ زمين‌ ميافتاد زين‌ العابدين‌ ‌را‌ تاج‌ البکائين‌ گفتند: وَ أَنَّه‌ُ هُوَ أَمات‌َ وَ أَحيا مي‌ميراند کُل‌ُّ نَفس‌ٍ ذائِقَةُ المَوت‌ِ آل‌ عمران‌ آيه 182 انبياء آيه 36 کُل‌ُّ مَن‌ عَلَيها فان‌ٍ وَ يَبقي‌ وَجه‌ُ رَبِّک‌َ ذُو الجَلال‌ِ وَ الإِکرام‌ِ الرحمن‌ آيه 26 و 27 و تمام‌ روز قيامت‌ زنده‌ مي‌شوند. ثُم‌َّ إِنَّکُم‌ بَعدَ ذلِک‌َ لَمَيِّتُون‌َ ثُم‌َّ إِنَّکُم‌ يَوم‌َ القِيامَةِ تُبعَثُون‌َ مؤمنون‌ آيه 15 و 16 ‌ان‌ اهل‌ السماء يموتون‌ و اهل‌ الارض‌ ‌لا‌ يبقون‌.

آیات این صفحه