تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّکَ تَتَمارى (55)
فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّکَ تَتَمارى: پس به کدام نعمتهاى پروردگار خود شک مى‌کنى. در اينکلام اگرچه مخاطب آن حضرت است اما مقصود آن استماع غير است و مخاطب فى الحقيقه غير است، زيرا آيات قرآنى عبرت به عموم لفظ است نه خصوص سبب، پس تذکر باشد بر عموم مردمان در هر عصر و زمان تا روز قيامت. و امور معدوده اگرچه عذاب و نقمت‌اند، اما از حيثيت آنکه متضمن عبر و مواعظ و زواجر باشند مر اهل اعتبار را و مشتملند بر انتقام انبياء و مؤمنان از کفار و تسلى خاطر مبارک حضرت رسالت صلّى اللّه عليه و آله است، از اين جهت به نعم مسمى گشته.
تتمه: ابن عباس نقل نموده که چون حضرت رسول صلّى اللّه عليه و آله مأمور شد که على بن ابى طالب عليه السّلام را نصب نمايد در امر خلافت و به خلقان برساند که امام بر حق او است و نيابت شايسته آن حضرت است. از قوم و اقرباى خود خائف بود به حدى که مى‌ترسيد آسيبى به آن حضرت برسانند تا جبرئيل نازل و آيه «وَ اللَّهُ يَعْصِمُکَ مِنَ النَّاسِ» «2» آورد. پس حضرت آنچه مأمور بود در غدير خم بجا آورد از مردم بيعت گرفت. پس جبرئيل نازل و اين آيه آورد:
«فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّکَ تَتَمارى» «3». پس اى شنونده از خواب غفلت بيدار و از ضلالت هشيار شو که حق از جانب حق بر پيغمبر به حق در امامت به حق هويدا و آشکار گرديد.
«1» نور الثقلين ج 5 ص 172.
«2» سوره مائده آيه 67.
«3» منهج الصادقين، ج 9، ص 94- 95؛ بطور مبسوطتر.
جلد 12 - صفحه 361